Parapety zewnętrzne - rodzaje

Niektórzy pomyślą o zainstalowaniu okiennic lub rolet, inni o markizach lub daszkach nadokiennych chroniących pomieszczenia przed nadmiarem słońca. Podczas urządzania wnętrz może się okazać, że dobrym pomysłem byłby montaż wewnętrznych żaluzji. Możliwości jest wiele. Ważne, by wybrać tylko te rzeczywiście potrzebne i dopasować je do architektury budynku.

Parapet zewnętrzny stalowy (fot. Pietrucha)

Do niedawna parapety zewnętrzne wykonywano głównie z ocynkowanej blachy stalowej. Było to rozwiązanie dostępne, tanie i skuteczne. Jednak obecnie wybór możliwych do zastosowania materiałów jest o wiele większy.

Z tego powodu decydujące znaczenie najczęściej mają względy estetyczne. Równie ważne jest solidne zamocowanie parapetów, co np. w ścianach dwuwarstwowych wcale nie jest takie proste.

Wszystkie rodzaje parapetów są wprawdzie wodoodporne, ale niekoniecznie bardzo wytrzymałe pod względem mechanicznym. Z tego względu część parapetu wystająca poza obrys ściany (zwykle 3-5 cm) i tworząca tzw. kapinos powinna być bardzo sztywna oraz wytrzymała.

Obecnie najczęściej kupuje się gotowe produkty o określonej szerokości i długości. Wtedy nie trzeba ich przycinać oraz dopasowywać na budowie, co zwiększa tempo robót, wpływa też na jakość wyrobu.

Odpowiednio wyprofilowana blacha na parapety zewnętrzne grubości 0,55-1,00 mm jest zabezpieczona kilkoma różnymi warstwami. Podwójne ocynkowanie, antykorozyjna farba gruntująca, lakier o bardzo dużej trwałości i twardości, a na dodatek jeszcze folia ochronna – to teraz standard. Żeby tego „cudu” współczesnej technologii nie zniszczyć, konieczne jest dokupienie gotowych zakończeń bocznych oraz antykorozyjne zabezpieczenie wszystkich otworów montażowych. Aby ograniczyć hałas powodowany przez krople deszczu lub grad, warto do parapetu przykleić podkładkę tłumiącą.

Parapety z blachy aluminiowej

Parapety z blachy aluminiowej to nowa generacja wyrobów, mająca zastąpić parapety zewnętrzne blaszane. Co prawda są od nich nieco droższe, ale za to nierdzewne i znacznie bardziej sztywne. Tłoczy się je bowiem z blachy grubości 1,2-1,5 mm, co razem ze wszystkimi warstwami zabezpieczającymi i wykończeniowymi daje grubość nawet 2,5 mm. Powlekane twardymi i odpornymi na czynniki atmosferyczne lakierami, dostępne są właściwie w dowolnym kolorze.

Do wyboru jest także rodzaj powierzchni: może być gładka lub tłoczona. Poza tym zakończenia boczne, kotwy, zaślepki śrub, taśmy uszczelniające to elementy całego systemu, zawsze dostępne. Jedynym ich mankamentem jest duża rozszerzalność cieplna (1,2 mm na każdy metr długości) i przez to konieczność stosowania szczelin dylatacyjnych zarówno na końcach parapetu, jak i wokół śrub mocujących.

Parapety z PVC

To dobre uzupełnienie okien z tworzyw sztucznych. Stanowią bowiem komplet pod względem zarówno materiału, wyglądu, kolorystyki, jak i – oczywiście – właściwości. Parapety zewnętrzne z PVC mogą być wytwarzane z polichlorku winylu spienionego lub twardego. Jednak dla zapewnienia odpowiedniej twardości i odporności mechanicznej, od zewnątrz są powlekane warstwą barwnego laminatu. Budowa komorowa daje im dużą sztywność oraz powoduje, że dobrze tłumią hałas spowodowany deszczem. Poza tym bardzo łatwo je dopasować na miejscu budowy, bo ich cięcie nie sprawia żadnego kłopotu.

Parapety z cegieł

Parapety z cegieł - zwykle klinkierowych, bo są najmniej nasiąkliwe i najbardziej mrozoodporne – to materiał ceramiczny wręcz idealny do tego rodzaju zastosowań. Jego wady to stosunkowo wysoka cena oraz duży ciężar, ograniczający zastosowanie do ścian jedno- i trójwarstwowych.

Prócz tego – dość skomplikowane wykonawstwo: konieczność zachowania dużego spadku, przycinania cegieł, spoinowania itd. Wymaga to zatrudnienia doświadczonego fachowca, który zadba o efekt końcowy.

Bo zarówno przyszli mieszkańcy, jak i architekci, parapety z cegieł wybierają głównie z powodu ich ponadczasowego wyglądu. Wytrzymałość, odporność na uszkodzenia mechaniczne i czynniki atmosferyczne także mają znaczenie, ale na pewno nie one decydują.

Kształtki klinkierowe świetnie nadają się na parapety (fot. CRH Klinkier)

Parapety z kształtek klinkierowych 

Parapety z kształtek klinkierowych to nic innego jak unowocześniona wersja parapetów ceglanych. Wiele z nich ma klinowy kształt i kapinos, poza tym mniejszy ciężar pojedynczego elementu, duży wybór kolorów – to podstawowe różnice między nimi a parapetami ceglanymi.

Są więc pozbawione niektórych ich wad, a praca murarza jest łatwiejsza. Poza tym: ładniejszy wygląd, mniejsze ryzyko uszkodzenia zaokrąglonych krawędzi i to wszystko zwykle za niższą cenę.

Płytki klinkierowe są dość lekkie i mają wyprofilowany kapinos (fot. Cerprodukt Ceramika Budowlana)

Parapety zewnętrzne z płytek klinkierowych to namiastka parapetów ceglanych. Ich niewielka grubość (9-13 mm) jest jednocześnie wadą i zaletą. Wadą, ponieważ łatwo uszkodzić krawędź wystającą poza lico ściany, a ponadto parapet ma mniej atrakcyjny wygląd.

Zaletą, bo poprawnie może go wykonać nawet amator (na zaprawie klejącej), a na dodatek niewielki ciężar elementów umożliwia ułożenie płytek w ścianie dwuwarstwowej (po jej odpowiednim wzmocnieniu).

Parapety z kamienia

Parapety z kamienia to dyskretne oznaki bogactwa. Obiekt pożądania lub zazdrości wielu ludzi. Wykonuje się je przede wszystkim z granitu i piaskowca, ponieważ wyroby z tych skał są ładne, trwałe oraz odporne nie tylko na uszkodzenia mechaniczne, ale też na kwaśne deszcze i promieniowanie UV.

Niestety, ich cena jest kilka razy wyższa np. niż parapetów z klinkieru. Płyty piaskowca o matowej i dość szorstkiej powierzchni są dostępne w różnych odcieniach szarości i beżu.

Wśród parapetów granitowych jest znacznie większy wybór kolorów – od prawie białego, przez wiele odcieni szarości, aż do czarnego, a także o zabarwieniu czerwonym, niebieskim, zielonym. Powierzchnie płyt granitowych mogą być polerowane, szlifowane, matowane, młotkowane, łupane, a to daje architektom prawie nieograniczone możliwości w tworzeniu niepowtarzalnych elewacji.

Parapety z konglomeratu

Parapety z konglomeratu są twarde i trwałe (fot. Parapety)

Parapety z konglomeratu to ukłon w stronę architektów i jednocześnie sensowny sposób zagospodarowania odpadów. Drobno zmielony kamień z niewielkim dodatkiem żywicy daje się bowiem formować w różne kształty (nie tylko płyty), a jednocześnie nadal pozostaje nienasiąkliwy i bardzo twardy.

Ponadto grubość uziarnienia czy kolor parapetów to są cechy, które można zaprojektować (zamówić). Nie ma też obaw, że wystąpią jakiekolwiek naturalne skazy lub wady konglomeratu. Jednak za to wszystko trzeba zapłacić wcale nie mniej niż za kamień naturalny.

Parapety z drewna

Parapety z drewna czasami stosuje się jeszcze w budynkach drewnianych, w celu podkreślenia ich naturalnego wyglądu i ekologicznego charakteru. Używa się ich z pełną świadomością stosunkowo niewielkiej trwałości oraz kłopotów związanych z zaimpregnowaniem i uszczelnieniem.

Tadeusz Lipski