Budujemy Dom
Stan surowy / Dachy i rynny / Artykuły

Usuwanie azbestu (eternitu)

Szacuje się, że mamy w kraju kilka miliardów metrów kwadratowych pokryć dachowych z płyt cementowo-azbestowych nazywanych eternitem. Materiał ten zawiera 12–15% azbestu – minerału, który okazał się szkodliwy dla zdrowia ludzkiego. Czeka nas więc ogólnokrajowa akcja rozbiórkowa.

Zasady bezpieczeństwa przy usuwaniu eternitu

Miejsce usuwania płyty cementowo-azbestowych powinno być ogrodzone i odpowiednio oznakowane
Miejsce usuwania płyty cementowo-azbestowych powinno być ogrodzone i odpowiednio oznakowane (fot. Caro)
Pracownik w jednorazowym kombinezonie i w masce usuwający płyty cementowo-azbestowe
 Pracownik w jednorazowym kombinezonie i w masce usuwający płyty cementowo-azbestowe
(fot. Ramid)

Jeśli domy sąsiadów stoją blisko naszego, to warto ich poinformować o zamiarze usuwania płyt azbestowo-cementowych, aby mogli zabezpieczyć swoje budynki, a przede wszystkim uszczelnić .

To samo dotyczy też budynku, z którego będzie zdejmowane pokrycie. Demontaż cementowo-azbestowych płyt dachowych należy powierzać wyspecjalizowanej ekipie, przeszkolonej w zakresie bezpieczeństwa pracy i dysponującej odpowiednią ochroną osobistą.

Warto znać zasady, jakich taka ekipa powinna przestrzegać podczas robót. Zanim ekipa przystąpi do pracy, powinna ogrodzić i oznaczyć teren robót rozbiórkowych. Ogrodzenie terenu powinno być umieszczone w bezpiecznej odległości od traktów komunikacyjnych dla pieszych – nie mniej niż 1 metr, jeśli się zastosuje osłony.

Do ogrodzenia należy użyć oznakowanych taśm ostrzegawczych (biało-czerwonych), a oprócz tego oznakować teren tablicami ostrzegawczymi z napisem: „Uwaga! Zawiera azbest” i „Osobom nieupoważnionym wstęp wzbroniony”.

Osoby wykonujące prace przy azbeście powinny mieć ubrania ochronne: maski na twarz, kombinezony, rękawice i pokrycia butów – najlepiej jednorazowego użytku, które po zdjęciu utylizuje się wraz z materiałem rozbiórkowym. Osoby usuwające azbest nie powinny podczas robót palić papierosów, jeść ani pić.

Do odspajania materiałów trwale związanych z podłożem wolno używać wyłącznie narzędzi ręcznych lub wolnoobrotowych, wyposażonych w miejscowe instalacje odciągające powietrze. Sprzęt powinien być regularnie czyszczony.

Podstawową zasadą podczas usuwania azbestu jest ograniczenie do minimum możliwości spowodowania jakichkolwiek uszkodzeń elementów, które go zawierają. Ich powierzchnie powinny być lekko wilgotne, aby pył azbestowy nie unosił się w powietrzu. Wykonawca musi kontrolować stężenie pyłków azbestu w powietrzu i jeśli okaże się ono za wysokie, to polewać materiały wodą.

Zdemontowanych płyt nie wolno zrzucać na ziemię, aby nie powodować rozpylania włókienek azbestu. Zamiast tego ekipa powinna się posługiwać odpowiednią zsuwnią lub używać dekarskiego przenośnika taśmowego (czyli urządzenia elektrycznego, po którym płyty mogą się przemieszczać).

Usuwanie pokrycia

Usuwanie pokrycia rozpoczyna się od kalenicy. W pierwszej kolejności usuwa się blachę kalenicową lub gąsiory.

Płyty faliste
Jeśli płyty faliste przymocowane są na wkręty, to z ich wykręceniem nie powinno być większych kłopotów. Znacznie trudniej demontować płyty mocowane na gwoździe: najczęściej trzeba wyciągać je łapką ciesielską, którą powinno się opierać na desce ułożonej w poprzek 3–4 fal. Jeśli ten sposób okaże się nieskuteczny albo próby kończą się pękaniem płyt, można użyć szlifierki kątowej, którą obcina się łebki gwoździ mocujących.

Szlifierką trzeba operować bardzo ostrożnie, aby nie naciąć płyty. Tarczę należy wprowadzać między podkładkę mocującą a łeb gwoździa: jeśli płyty były prawidłowo zamontowane, między podkładką a łbem gwoździa powinien być luz. Jeśli go nie ma, trzeba płytę nacisnąć – powinna się wtedy ugiąć. Po odcięciu łbów gwoździ płytę zdejmuje się i opuszcza po zsuwni na ziemię.

Ekipa przygotowuje pojemnik z wodą Zraszanie płyt przed demontażem
Etap 1) Ekipa przygotowuje pojemnik z wodą... Etap 2) ...aby przed demontażem płyt zrosić je. Zmniejsza to roznoszenie się szkodliwego pyłu
Gwóźdź najpierw trzeba podważyć łapką ciesielską Gwóźdź można już wyjąć bez problemu
Etap 3) Gwóźdź najpierw trzeba podważyć łapką ciesielską... Etap 4) ...a potem już można go wyjąć bez problemu
Płyty cementowo-azbestowe są zdejmowane Płyty cementowo-azbestowe są przekazywane niżej na ziemię
Etap 5) Płyty cementowo-azbestowe są zdejmowane... Etap 6) …i przekazywane niżej na ziemię
Usunięte płyty muszą być zabezpieczone folią polietylenową o grubości nie mniejszej niż 0,2 mm
Usunięte płyty muszą być zabezpieczone folią polietylenową o grubości nie mniejszej niż 0,2 mm (fot. T.K.J. Matuszewski)


Płytki płaskie
Demontaż pokrycia z płaskich płytek trudno wykonać bez ich łamania. Są one zwykle przybite do pełnego deskowania krótkimi gwoździami, których łebki nie wystają ponad powierzchnię płytek. Próba uchwycenia obcęgami czy łapką ciesielską kończy się najczęściej rozkruszeniem płytki. Lepiej jest więc po prostu połamać ją w miejscu mocowania, nacinając ostrym dłutem wzdłuż linii przebiegającej przez oś gwoździa. Rozsypane resztki płytek należy zwilżyć wodą i zebrać do plastikowego worka.

Jeśli płytki azbestowo-cementowe układane były na pełnym podkładzie, czyli deskowaniu pokrytym papą, to po skończeniu prac z jego powierzchni trzeba spłukać wszelkie pozostałości azbestu. Zabieg ten wymaga oderwania łat montażowych (jeśli nie były mocowane na kontrłatach), gdyż w przeciwnym razie woda nie będzie mogła spływać do rynien. Spływającą wodę powinno się skierować do zbiornika, a następnie wylać do dołu o głębokości ok. 1 m. Pod ziemią włókna azbestowe nie będą groźne, jeśli w przyszłości w tym miejscu nie będzie się robiło głębokich wykopów.

Po zakończeniu usuwania płyt azbestowo-cementowychwykonawca ma obowiązek dokładnego oczyszczenia terenu robót i otoczenia z odpadów zawierających azbest. Do czyszczenia powinien używać sprzętu filtracyjno-wentylacyjnego z wysoko skutecznym filtrem lub zbierać odpady azbestowe na mokro. Po zakończeniu robót wykonawca ma też obowiązek złożenia pisemnego oświadczenia o prawidłowości wykonania prac i oczyszczeniu terenu z pyłu azbestowego z zachowaniem właściwych przepisów technicznych i sanitarnych.

Transport i utylizacja

Usunięte z dachu płyty powinny być umieszczone na palecie i dokładnie owinięte folią, aby na żadnym etapie transportu nie był potrzebny załadunek i rozładunek pojedynczych płyt: folia chroni przed rozprzestrzenianiem się pyłu w trakcie składowania i transportu. Powinna to być folia polietylenowa grubości nie mniejszej niż 0,2 mm. Musi być zabezpieczona przed przypadkowym odwinięciem przez zgrzewanie lub oklejenie brzegów taśmą klejącą. Do pakowania odpadów azbestowych nie wolno używać worków papierowych.

Płyty cementowo-azbestowe mogą być utylizowane jedynie na wyznaczonych składowiskach. Obecnie w Polsce nie jest ich dużo, dlatego transport takich odpadów jest kosztowny. Na składowiskach przysypywane są grubą warstwą gruntu, gdyż zawarty w nich azbest nie jest promieniotwórczy ani trujący – szkodliwy dla zdrowia jest jedynie pył azbestowy.

 

Cezary Jankowski

aktualizacja: 2009-11-05

Dodaj komentarz

Zdaniem naszych Czytelników

Co za bzdury. Najpierw sprzedawali azbest za kupę kasy ale teraz nagonka na zmianę, żeby znowu kasę skroić. Kładziony był bez żadnych zabezpieczeń a teraz trzeba ubierać kostiumy z NASA i ewakuować całą miejscowość :)

Gość posiadacz

22 Sie 2017, 06:41

Jest taki cykl programów o odnawianiu domów przez Bliźniaków w USA. Natrafili kiedyś przy okazji odnawiania na zabudowę z azbestu. Przyjechali "kosmici" w kombinezonach i usuwali "śmiercionośny" azbest. Oczywiście komentarze były adekwatne do skali zagrożenia .  Reasumując ...

Budujemy Dom - budownictwo ogólne

25 Kwi 2017, 09:45

Zidiocenie społeczeństwa pod kątem "azbezstu" sięga zenitu. Aby nieco doinformować ignorantów informuję, że moi dziadkowie dożyli odpowiednio 96 oraz 98 lat w domu pokrytym CAŁKOWICE płytami eternitowymi: dach płytami falistymi 1200x1000 oraz wszystkie zewnetrzne ściany płytkami ...

Gość Hanys Górnośląski

25 Kwi 2017, 08:51

Pokaż wszystkie komentarze Chcesz wiedzieć więcej - zajrzyj na Forum.BudujemyDom.pl

Zobacz też:

Zadaj pytanie naszemu ekspertowi
 
OKPOL prezentuje PGC A1 - okno uchylne do dachów płaskich
OKPOL prezentuje PGC A1 - okno uchylne do dachów płaskich Z myślą o odważnych i nieszablonowych projektach powstało PGC A1 - okno, które sprosta wymaganiom architekta, oprze się zmiennej aurze, ...
CREATON Polska w nowej odsłonie: 4 linie produktowe pod jedną marką
CREATON Polska w nowej odsłonie: 4 linie produktowe pod jedną marką Firma CREATON Polska sp. z o.o. wprowadza zmiany w zakresie swojej oferty. W portfolio marki CREATON znajdą się cztery linie produktów. Obok ...
Preparat SILBRUK do impregnacji betonowej kostki brukowej
Preparat SILBRUK do impregnacji betonowej kostki brukowej SILBRUK to nowoczesny środek, który głęboko penetruje strukturę betonu i poprawia jego odporność na zabrudzenia. Wzmacnia kolor podłoża, ...
Najbardziej znane marki
Dachówki ceramiczne - ranking rozpoznawalności firm i produktów
Folie dachowe - ranking rozpoznawalności firm i produktów
Klub Budujących Dom


Wypełniaj ankiety i zbieraj punkty
na bezpłatną prenumeratę
i inne nagrody

  • Polecamy również
    Czas na Wnętrze Vademecum Domu Energooszczędnego ABC Budowania Dom Polski Wnętrza Twój Dom Twój Styl
Wydanie tabletowe
Budujemy Dom
Mamy dla Ciebie prezent!
Zapisz się do bezpłatnego newslettera BudujemyDom.pl i pobierz GRATIS elektroniczne wydanie miesięcznika "Budujemy Dom".
W każdy czwartek otrzymasz darmowy
poradnik budowlany, a w nim:
  • aktualności z rynku budownictwa jednorodzinnego,
  • porady budowlane,
  • najciekawsze tematy z forum.budujemydom.pl,
  • zapowiedź raportu miesiąca dostępnego w serwisie
    w pełnej wersji.

Czas na wnętrze