Budujemy Dom
Instalacje / Instalacje elektryczne / Artykuły

O czym mówią elektrycy? - podstawowe pojęcia

Elektrycy często używają niezrozumiałych pojęć dla laików. W artykule przedstawiamy 17 najważniejszych haseł związanych z przyłączem energetycznym.

Napięcie - różnica potencjałów pomiędzy przewodem lub punktem w instalacji elektrycznej a innym przewodem lub punktem, albo "ziemią". Potencjał "ziemi" przyjmuje się za równy zeru. W instalacji, napięcie pomiędzy przewodem każdej z faz a ziemią wynosi 230 V, a pomiędzy przewodami różnych faz 400 V (volt).

Prąd zwarcia - prąd płynący w instalacji w wyniku uszkodzenia izolacji przewodów, osprzętu lub urządzeń.

Przewód roboczy - w normalnych warunkach znajduje się pod napięciem i przewodzi prąd roboczy - oznaczany jest dużą literą L i cyframi od 1 do 3; L1, L2, L3.

Przewód neutralny - (dawna nazwa - zerowy), w normalnych warunkach mogący znaleźć się pod napięciem; przewodzący prąd roboczy w obwodach jednofazowych, oznaczany dużą literą N.

Przewód ochronny - w normalnych warunkach nie znajduje się pod napięciem i nie przewodzi prądu, oznaczany dużymi literami PE.

Przewód ochronno-neutralny - spełnia jednocześnie funkcję przewodu neutralnego i ochronnego - oznaczany dużymi literami PEN.

Styk ochronny - element gniazdka wtyczkowego lub innego urządzenia elektrycznego, służący do przyłączenia przewodu ochronnego lub ochronno-neutralnego.

Bezpiecznik automatyczny wkręcany - zabezpieczenie spełniające te same funkcje co bezpiecznik topikowy - ponowne włączenie nie wymaga wymiany elementów. Jest on wkręcany w takie samo gniazdo, jak główka bezpiecznika topikowego. Wyposażony jest w dwa przyciski. Centralny, większy, po wciśnięciu do oporu załącza obwód, zaś umieszczony obok (mały) po naciśnięciu powoduje wyłączenie obwodu. Optycznie jest to sygnalizowane "wyskoczeniem" przycisku centralnego. W przypadku zwarcia lub przeciążenia występującego w chronionym obwodzie, przycisk centralny "wyskakuje" samoczynnie.

Wyłącznik nadmiarowoprądowy - aparat chroniący instalację przed przeciążeniem i skutkami zwarć; występują w wersjach jedno-, dwu-, trzy- i czterobiegunowe; ponowne włączenie nie wymaga wymiany elementów.

Bezpiecznik topikowy - (popularny "korek") zabezpieczenie chroniące stare instalacje przed skutkami zwarć oraz przeciążeniami. Ponowne użycie wymaga wymiany wkładki topikowej na nową o tym samym prądzie znamionowym, właściwym dla wkładki danej wielkości, np. 10, 16 A itd. Przepalenie się bezpiecznika jest sygnalizowanie odpadnięciem kolorowego oczka widocznego przez szybkę w główce.

Wyłącznik różnicowoprądowy - aparat chroniący przed porażeniem elektrycznym i pożarem; ponowne włączenie nie wymaga wymiany elementów. Zadziałanie wyłącznika nadmiarowoprądowego lub różnicowoprądowego powoduje rozłączenie chronionego obwodu. Optycznie jest to sygnalizowane "przeskoczeniem" dźwigienki umieszczonej na przedniej stronie jego obudowy - z położenia załączone (górne) w położenie wyłączone (dolne). Ponowne włączenie następuje poprzez przesunięcie dźwigienki do góry.

Połączenie wyrównawcze - zespół przewodów i zacisków służący do wzajemnego połączenia ze sobą i z uziemieniem oraz z punktem zerowym tablicy rozdzielczej wszystkich metalowych przedmiotów.

Zasilanie jednofazowe - linia zasilająca przy napięciu 230 V 50 Hz wykonana jako 3-przewodowa - L, N, PE.

Zasilanie trójfazowe - linia zasilająca przy napięciu 230/400 V 50 Hz wykonana jako 5-przewodowa - L1, L2, L3, N, PE.

Przyłącze - odcinek lub element sieci służący do połączenia urządzeń odbiorcy z siecią przedsiębiorstwa świadczącego usługi przesyłowe. Zgodnie z nowym Prawem energetycznym nie musi on być dostawcą energii.

Złącze - punkt połączenia przyłącza z siecią lub instalacją zawierający zabezpieczenia główne oraz często także licznik.

Moc przyłączeniowa - moc czynna, którą zamierza pobierać odbiorca, jest to moc mniejsza od sumy mocy posiadanych odbiorników. Odbiorca określa ją we wniosku o przyłączenie.

Warunki dotyczące przyłączania do sieci elektroenergetycznych nowych odbiorców energii określa Rozporządzenie Ministra Gospodarki i Pracy z 20 grudnia 2004 roku. (Dz. U. z 2005 r. Nr 2 poz.6).

aktualizacja: 2013-01-29

Dodaj komentarz

Zdaniem naszych Czytelników

Więc czas aby przestać upraszczać, bo przez te uproszczenia wielu osobom się wydaje, że instalacja to nic prostszego i dlatego mamy to co mamy. Faza, zero, świeci? Świeci! To pan Mieciu górą, elektryka nie trza!A tak na marginesie, kiedy Redakcja zacznie wreszcie reklamować ...

retrofood

17 Sie 2015, 08:28

Przewód neutralny wcale nie jest dawnym przewodem zerowym.To oczywiście uproszczenie, ale z tego względu, że wiele osób nadal operuje pojęciami "faza" i "zero" również w odniesieniu do nowych instalacji.Próby tłumaczenia przeciętnemu użytkownikowi jakie są układy ...

el-instalator

17 Sie 2015, 07:16

Zauważone błędy:- Przewód neutralny nie znajduje się w normalnych warunkach pod napięciem, a jest również przewodem roboczym.- Przewód neutralny wcale nie jest dawnym przewodem zerowym.

retrofood

15 Sie 2015, 14:26

Pokaż wszystkie komentarze Chcesz wiedzieć więcej - zajrzyj na Forum.BudujemyDom.pl
Zadaj pytanie naszemu ekspertowi
 

Jak zrobić światło na schodach?

W moim domu schody dochodzą do czterech poziomów (dwa półpiętra) i muszę zainstalować tam co najmniej cztery wyłączniki oświetlenia. Elektryk proponuje zamontowanie trzech kompletów wyłączników schodowych, ale wtedy musiałbym na piętrze gasić dolne oświetlenie (np. parter – piętro) i zapalać górne (np. piętro – półpiętro). Czy można rozwiązać to prościej


Odpowiedź eksperta: Najczęściej spotykany układ, to dwa wyłączniki schodowe i dowolna liczba wyłączników krzyżowych. Układy styków w tych łącznikach pozwalają na zapalanie i gaszenie światła każdym z nich, niezależnie od pozycji klawisza w pozostałych. Łączy się je przewodem trójżyłowym i czterożyłowym, co niestety komplikuje ten obwód w {anchor 24257}instalacji elektrycznej.

Nowszym rozwiązaniem jest zainstalowanie tzw. przekaźników bistabilnych w rozdzielnicy domowej oraz dowolnej liczby przycisków sterujących. Łączone są z cewką sterującą przekaźnika w szereg, a więc do ich podłączenia wystarczy przewód dwużyłowy. Przekaźnik bistabilny działa impulsowo (nie pobiera prądu, gdy przyciski nie są naciśnięte), a kolejne naciśnięcie dowolnego przycisku zmienia stan w obwodzie oświetlenia (żarówki zapalają się lub gasną).

Sterowanie oświetlenia przyciskami umożliwia również wyłącznik czasowy. W tym przypadku, po naciśnięciu przycisku światło pali się przez zadany czas (np. kilka – kilkanaście sekund) i nie można go wyłączyć wcześniej.

Redakcja BD
fot. Liliana Jampolska

topowe produkty

Bądź eko z ActiveJet Energy

Oferta oświetleniowa marki ActiveJet Energy została powiększona o oprawy sufitowe z halogenami LED w komplecie. Najnowsze rozwiązania nie wymagają dodatkowej energii i są zasilane napięciem 230 V.
Nowa odsłona ramek OSPEL dla osprzętu z kolekcji KARO
Nowa odsłona ramek OSPEL dla osprzętu z kolekcji KARO Nowatorskim sposobem na wprowadzenie kolorów do domowych pomieszczeń jest bez wątpienia montaż osprzętu elektrycznego w ramkach o oryginalnych ...
Nowa odsłona ramek dla osprzętu z kolekcji KARO firmy Ospel
Nowa odsłona ramek dla osprzętu z kolekcji KARO firmy Ospel Kolorowe dodatki to jedna z najmodniejszych koncepcji w dziedzinie aranżacji wnętrz. Firma Ospel poszerzyła ofertę ramek dla osprzętu elektrycznego ...
Uniwersalne złączki WAGO z serii 221
Uniwersalne złączki WAGO z serii 221 Jeszcze nigdy podłączenie dwóch przewodów nie było tak proste, a wszystko za sprawą uniwersalnych złączek WAGO z serii 221.
Zamknij okno x
Newsletter
Zapisz się do naszego bezpłatnego newslettera i otrzymuj najświeższe
informacje prosto na Twoją skrzynkę e-mailową.
Budujemy Dom - wersja elektroniczna gratis!
Zapisz się na bezpłatny newsletter BudujemyDom.pl, a otrzymasz najnowszy numer miesięcznika Budujemy Dom w wersji elektronicznej.     
Dlaczego warto się zapisać?
W każdy czwartek otrzymasz darmowy poradnik budowlany na swój email, a w nim:
- aktualności z rynku budownictwa jednorodzinnego;
- porady budowlane;
- najciekawsze tematy z forum.budujemydom.pl; - zapowiedź raportu miesiąca dostępnego w serwisie w pełnej wersji.
Zapisz się do newslettera
Klub Budujących Dom


Wypełniaj ankiety i zbieraj punkty
na bezpłatną prenumeratę
i inne nagrody

  • Polecamy również
    Czas na Wnętrze Vademecum Domu Energooszczędnego ABC Budowania Dom Polski Wnętrza Twój Dom Twój Styl
Wydanie tabletowe
Newsletter BudujemyDom.pl
Zapisz się do naszego bezpłatnego newslettera i otrzymuj najświeższe informacje prosto na Twoją skrzynkę e-mailową.
Miesięcznik Budujemy Dom - wersja elektroniczna gratis!

Zapisz się na bezpłatny newsletter BudujemyDom.pl, a otrzymasz najnowszy numer miesięcznika Budujemy Dom w wersji elektronicznej.

Dlaczego warto się zapisać?
W każdy czwartek otrzymasz darmowy poradnik budowlany na swój email, a w nim: aktualności z rynku budownictwa jednorodzinnego, porady budowlane, najciekawsze tematy z forum.budujemydom.pl, zapowiedź raportu miesiąca dostępnego w serwisie w pełnej wersji.
x