Budujemy Dom
Instalacje / Kotły i podgrzewacze / Artykuły

Regulacja kotła gazowego i olejowego

Regulacja kotła gazowego i olejowego

Chyba każdy z nas lubi, gdy w domu jest ciepło. Z drugiej jednak strony wszyscy dążymy do tego, by nasze rachunki za ogrzewanie były jak najmniejsze. Potrzebny jest rozsądny kompromis, o który łatwiej, kiedy domowym systemem grzewczym sterujemy w sposób świadomy i właściwie korzystamy z układów automatyki.

Regulacja odpowiedniej temperatury w pomieszczeniach

Możliwość regulowania temperatury w poszczególnych pomieszczeniach zapewniają termostaty przygrzejnikowe, natomiast ilością ciepła kierowanego do instalacji grzewczej jako całości steruje regulator kotła.

Każdy, nawet najprostszy kocioł gazowy czy olejowy (a także nowoczesny kocioł węglowy z podajnikiem czy kominek z płaszczem wodnym) wyposażony jest w panel sterujący, na którym ustawić można dwa podstawowe parametry: temperaturę wody grzewczej i temperaturę wody użytkowej w zasobniku (jeśli taki został zainstalowany).

Sposób posługiwania się takim regulatorem jest oczywisty – gdy w domu jest za zimno, podnosimy temperaturę wody, gdy za ciepło – obniżamy ją. Kłopot polega na tym, że trzeba często odwiedzać kotłownię, a kiedy temperatura w domu podniesie się, np. podczas nieobecności mieszkańców, energia jest niepotrzebnie marnowana.

Dlatego właśnie bardzo częstym uzupełnieniem prostego regulatora kotłowego jest termostat pokojowy, zwykle montowany w tzw. pomieszczeniu referencyjnym, czyli tym, na którego właściwym ogrzaniu zależy nam najbardziej. Termostaty takie oferowane są jako wyposażenie dodatkowe przez wytwórców kotłów, można też (zwykle taniej) kupić urządzenia niezależnych producentów (150–200 zł kosztuje termostat przewodowy, pozwalający na ustawianie temperatury dziennej i nocnej z programem czasowym dla całego tygodnia; urządzenia bezprzewodowe są mniej więcej o połowę droższe).

Praca termostatu polega na wyłączaniu kotła w momencie, gdy temperatura w pomieszczeniu przekroczy zadaną wartość.

Bezprzewodowy termostat pokojowy sterujący pracą kotła ma zwykle kilka funkcji Czujkę odbierającą sygnał z termostatu pokojowego montuje się blisko kotła.

Bezprzewodowy termostat pokojowy sterujący pracą kotła ma zwykle kilka funkcji, umożliwiających: stałe (w zależności od pory dnia, dni tygodnia)  lub okresowe (na czas mycia okien czy wyjazdów urlopowych) ustawianie żądanej temperatury. (fot. Cz. Dąbrowski)

Czujkę odbierającą sygnał z termostatu pokojowego montuje się blisko kotła. (fot. Cz. Dąbrowski)

Regulacja kotła gazowego i olejowego - sposoby obniżenia kosztów ogrzewania

Warto wiedzieć o kilku rzeczach, pozwalających zmniejszyć wydatki na ogrzewanie bez zbytniego uszczerbku na wygodzie. Pierwsza i chyba najważniejsza informacja to: uczucie komfortu cieplnego nie zależy jedynie od temperatury powietrza w pomieszczeniu, ale jest wypadkową temperatury wszystkich obiektów w naszym otoczeniu.

Termostat pokojowy nie zwalnia z obowiązku regulacji kotła c.o.
To właśnie dlatego w wyziębionym domu nie czujemy się dobrze nawet wtedy, gdy system grzewczy nagrzeje powietrze, ale mury pozostają zimne. I dlatego też niedościgłym wzorcem urządzenia grzewczego pozostaje dla wielu promieniujący ciepłem piec kaflowy.

Wynika z tego ważna informacja dla osób, które korzystają z prostych regulatorów pokojowych, zawierających termostat działający na zasadzie włącz/wyłącz (a takich właśnie urządzeń jest w naszych domach najwięcej). Otóż termostat pokojowy nie zwalnia z obowiązku regulacji kotła c.o., czyli ustawiania temperatury wody grzewczej.

Dla wszystkich jasne jest, że trzeba ją podnieść, kiedy pracujący nieprzerwanie kocioł nie jest w stanie ogrzać pomieszczeń do wymaganej temperatury. Nie każdy jednak pamięta o tym, by zmniejszyć temperaturę wody w kotle, gdy na dworze jest cieplej. Prowadzi to do sytuacji, w której kocioł – działając ze zbyt dużą mocą – szybko ogrzewa pomieszczenia do temperatury powodującej zadziałanie termostatu (czyli wyłączenie ogrzewania), a potem następuje przerwa, podczas której chłodne grzejniki wywołują nieprzyjemne wrażenie, że dom nie jest ogrzewany.

Szczególnie dokuczliwe jest to w okresach przejściowych (jesień, przedwiośnie) i właśnie w przypadku instalacji grzejnikowych (ogrzewanie podłogowe, ze względu na dużą bezwładność cieplną, sprawdza się w takiej sytuacji o wiele lepiej).

Właściwe postępowanie polega na tym, by utrzymywać temperaturę wody grzewczej na minimalnym poziomie, gwarantującym osiągnięcie komfortu cieplnego. Łatwiej o to w sytuacji, gdy grzejniki są nieprzerwanie ciepłe, a nie na przemian gorące i zimne. Pamiętajmy – termostat nie steruje palnikiem kotła, a jedynie zabezpiecza pomieszczenia przed przegrzaniem. Jeśli nie chcemy lub nie możemy regulować kotła, powinniśmy wyposażyć go w regulator pogodowy.

Regulator pogodowy pozwala na sterowanie kotłów olejowych lub gazowych
Regulator pogodowy pozwala na sterowanie kotłów olejowych lub gazowych oraz obsługę dwóch obiegów grzewczych z zaworami mieszającymi i zasobnikiem wody użytkowej. (fot. P.W. KEY)

Wróćmy do problemu ustawiania pożądanej temperatury na termostacie czy regulatorze pokojowym. Jak już powiedzieliśmy, nie da się jednoznacznie wskazać właściwej wartości. Warto wszakże wiedzieć o tym, że producenci urządzeń grzewczych zgodni są co do jednego: podniesienie temperatury w domu o jeden stopień zwiększa wydatki na jego ogrzewanie o 6%, o tyle też zapłacimy mniej, gdy zdecydujemy się na temperaturę o jeden stopień niższą. Za punkt odniesienia przyjmuje się zwykle 20°C i taką fabrycznie ustawia na regulatorach jako temperaturę dzienną (komfortową) większość wytwórców.

Jaka w takim razie powinna być temperatura nocna, określana też często mianem zredukowanej (ekonomicznej)? W tym przypadku nie ma mowy o zgodności – wskazania różnych producentów są bardzo odmienne. W urządzeniach niemieckich nastawa oszczędna to często 14–15 stopni – dla większości Polaków są to raczej wartości nie do przyjęcia. Mam zresztą wrażenie, że także w warunkach niemieckich sprawdzają się one raczej w mieszkaniu w budynku wielorodzinnym, niż w domu wolno stojącym, a i to tylko wtedy, kiedy sąsiad z dołu grzeje u siebie do 20°C przez całą dobę...

Do mnie bardziej przemawiają ci wytwórcy sprzętu grzewczego, którzy zalecają, by temperatura komfortowa nie różniła się od zredukowanej bardziej niż o 3°C. Zapobiega to bowiem wyziębianiu pomieszczeń, a w konsekwencji – pracy kotła z pełną mocą po każdorazowym przejściu z trybu ekonomicznego na komfortowy.

Wiele zależy przy tym od specyfiki danego budynku i wydaje się, że nie ma innej metody, jak próby samodzielnej zmiany nastaw i wypracowania własnej "polityki grzewczej" na podstawie obserwacji termometrów i gazomierza. Na pewno sporo można osiągnąć, odpowiednio dobierając parametry czasowe dla temperatury komfortowej i zredukowanej, bo np. nawet znaczne pogorszenie komfortu cieplnego w ciągu dnia nie ma żadnego znaczenia, jeśli wszyscy domownicy są wtedy w pracy albo szkole.

Adam Jamiołkowski
fot. otwierająca: UST-M

aktualizacja: 2017-07-11

Dodaj komentarz

Zobacz też:

Zadaj pytanie naszemu ekspertowi
 
Julius Star - nowy przepływowy podgrzewacz c.w.u. marki Immergas
Julius Star - nowy przepływowy podgrzewacz c.w.u. marki Immergas We wrześniu 2017 r. pojawi się nowość w ofercie podgrzewaczy marki Immergas. Julius Star to rozwinięcie dotychczasowej linii podgrzewaczy.
SAS BIO COMPACT - kompaktowe rozwiązanie dla Twojego domu
SAS BIO COMPACT - kompaktowe rozwiązanie dla Twojego domu W ofercie kotłów SAS pojawił się nowy automatyczny kocioł peletowy BIO COMPACT 10-12 kW.
Nowe kotły na paliwo stałe w ofercie METAL-FACH Technika Grzewcza
Nowe kotły na paliwo stałe w ofercie METAL-FACH Technika Grzewcza Typoszereg kotłów centralnego ogrzewania METAL-FACH Technika Grzewcza powiększył się o kolejne modele CLASSIC SD DUO COMPACT PLUS oraz SMART PELLET.
Najbardziej znane marki
Kotły na paliwo stałe - ranking rozpoznawalności firm i produktów
Kotły gazowe - ranking rozpoznawalności firm i produktów
Klub Budujących Dom


Wypełniaj ankiety i zbieraj punkty
na bezpłatną prenumeratę
i inne nagrody

  • Polecamy również
    Czas na Wnętrze Vademecum Domu Energooszczędnego ABC Budowania Dom Polski Wnętrza Twój Dom Twój Styl
Wydanie tabletowe
Budujemy Dom
Mamy dla Ciebie prezent!
Zapisz się do bezpłatnego newslettera BudujemyDom.pl i pobierz GRATIS elektroniczne wydanie miesięcznika "Budujemy Dom".
W każdy czwartek otrzymasz darmowy
poradnik budowlany, a w nim:
  • aktualności z rynku budownictwa jednorodzinnego,
  • porady budowlane,
  • najciekawsze tematy z forum.budujemydom.pl,
  • zapowiedź raportu miesiąca dostępnego w serwisie
    w pełnej wersji.

Czas na wnętrze