Budujemy Dom
Wokół domu / Ogród / Artykuły

Stawy kąpielowe

Dotychczas stawy ogrodowe pełniły tylko funkcję ozdobną. Kąpieliska zaś stanowiły baseny, w których czystość wody utrzymuje się przez chlorowanie. Mało kto wie, że kąpać można się również w porośniętym naturalną roślinnością stawie kąpielowym.

Stawy przydomowe powinny być lokalizowane w miejscach dobrze nasłonecznionych, bez sąsiedztwa dużych drzew.

Stawy kąpielowe powinny być w okresie lata poddane działaniu promieni słonecznych przez około 6-8 godzin w ciągu doby. Częściowe zacienienie zapobiega nadmiernemu wzrostowi temperatury wody, w której zawartość tlenu maleje w miarę wzrostu temperatury.

Nadmierne wzbogacanie się zbiorników wodnych w substancje odżywcze powodować mogą z kolei liście opadające z drzew rosnących w pobliżu stawu, co również należy mieć na uwadze planując jego umiejscowienie.

Bardzo ważna jest wielkość działki, na której zamierzamy wybudować staw. Im mniej miejsca możemy przeznaczyć na strefę regeneracyjną, tym większych nakładów finansowych wymagać będą konieczne ze względu na jakość wody urządzenia techniczne.

a)  Natlenianie wody - wykop ziemn
a)  Natlenianie wody - wykop ziemny (fot. W. Bafeltowski) 
Budowa

Wygodne pływanie umożliwiają stawy kąpielowe o powierzchni części kąpielowej przynajmniej 50 m². Taką samą lub nieco większą powierzchnię musi mieć strefa roślinności bagiennej stanowiąca filtr.

Kształt obu zbiorników może być dowolny. Mogą one być zupełnie od siebie oddzielone i połączone wyłącznie ciekami lub przewodami umożliwiającymi przepływ wody.

Najczęściej jednak obie funkcje są połączone w jednym zbiorniku.

Część kąpielowa stawu jest głębsza i ma pionowy brzeg z dostępem do wody z pomostu wyposażonego w drabinkę.

Część bagienna jest płytsza i ma łagodnie wyprofilowane brzegi (o spadku mniejszym niż 30%), zapewniające stabilność warstw izolacyjnych i dobre warunki dla rozwoju roślin nadwodnych.

b) Natlenianie wody - geowłokno pokryte folią z PCV
b) Natlenianie wody - geowłokno pokryte folią z PCV (fot. W. Bafeltowski) 
Dno stawu powinno być uformowane ze spadkiem, by umożliwić przedostawanie się osadów dennych do najgłębszej części zbiornika, ułatwiając tym samym ich wybieranie, czy przechwytywanie przez odpływ denny. Głębokość wody w tym miejscu wynosić powinna co najmniej 2 m, by wzbijane przez kąpiących się osady nie zmąciły wody.

Do uszczelniania dna stawu stosuje się warstwę gliny o grubości co najmniej 25 cm, lub minerały ilaste – np. bentonit lub specjalne maty bentonitowe.

Najczęściej używa się folii hydroizolacyjnych (PE, PVC lub EPDM – bardzo trwałych folii kauczukowych). Są tanie i umożliwiają wykonanie uszczelnień nie tylko na łagodnych zboczach gruntu, ale i na pionowych murach oporowych w części kąpielowej. Uszczelnienia foliowe pokrywa się zwykle 10-15-centymetrową warstwą grubego żwiru, piasku i kamieni.

Aby zapobiec przesiąkaniu wody przez otaczający grunt, na krawędzi zbiornika tworzy się przegrodę z folii, zamocowanej kilkadziesiąt centymetrów powyżej powierzchni terenu.

c) Natlenianie wody - siatka podtynkowa szklana
c) Natlenianie wody - siatka podtynkowa szklana (fot. W. Bafeltowski) 
Brzeg niecki powinien być umocniony, ponieważ zapadanie się gruntu spowodować może wylanie się wody ze stawu. Dobra izolacja stawu od otoczenia zapobiega też zarastaniu zbiornika, uniemożliwia bowiem przedostawanie się korzeni roślin lądowych.

Natlenianie wody

W ustabilizowanym wykopie ziemnym (a), na geowłókninie (b) pokrytej folią z PVC grubości 1,5 mm, ustawiono betonowy krąg, a na nim kratę spawaną ze stali zbrojeniowej.

Całość pokryto siatką podtynkową szklaną (c) i obsypano otoczakami (d).

Na kamieniach ułożono duży głaz narzutowy. Wydrążono w nim otwór, przez który przeprowadzono elastyczną rurę z PVC (e).

Wodę z części kąpielowej stawu doprowadza tu pompa.

Po natlenieniu woda prowadzona jest rurociągiem do małego stawu (f, g), skąd kaskadą spływa z powrotem do niecki kąpielowej.
d) Natlenianie wody - obsypanie otoczkami
d) Natlenianie wody - obsypanie otoczkami (fot. W. Bafeltowski) 

Widoczna obok folii rura (c,d) służy do okresowego czyszczenia kręgu z gromadzącego się w nim osadu, a bijące z głazu źródełko jest miłym dla ucha elementem (e).

Źródło wody

Ma zasadnicze znaczenie dla jakości wody. Jeśli w miejscu, w którym planujemy wykonanie stawu kąpielowego, nie ma źródła wystarczająco czystej wody, ani też możliwości jej uzdatnienia, wówczas budowa stawu nie ma sensu.
  • Woda wodociągowa ma z reguły zbyt wysoką zawartość fosforanów, sprzyjającą rozwojowi glonów i wymaga przefiltrowania.

  • e) Natlenianie wody - głaz narzutowy
    e) Natlenianie wody - głaz narzutowy (fot. W. Bafeltowski) 
    Najkorzystniejsze wydaje się zasilanie stawu wodą z własnego ujęcia. Konieczne jest sprawdzenie jej jakości, ze względu na możliwość istnienia w pobliżu ujęcia nieszczelnych osadników gnilnych. Można również wykorzystać przefiltrowaną deszczówkę.

  • Jeśli chcemy wypełnić stawy kąpielowe wodą z naturalnego jeziora lub rzeki, wówczas należy zastosować się do przepisów ustawy prawa wodnego wymagających uzyskanie na takie działanie pozwolenia wodno-prawnego.

  • Aby zapobiec przelaniu się wody ze stawu, np. na skutek gwałtownego podniesienia jej poziomu, należy zbudować studzienkę chłonną, czyli dół wypełniony żwirem, kamieniami lub gruzem.

  • f)  Natlenianie wody -   prowadzonie rurociągu do małego stawu
    f)  Natlenianie wody -   prowadzonie rurociągu do małego stawu (fot. W. Bafeltowski) 
    Wodę do stawu wprowadzać można za pomocą ogrodowego węża, bądź przez zawór pływakowy.

JAK ZADBAĆ O STAW?

Dobrze zaprojektowany i wykonany staw kąpielowy nie wymaga wielu zabiegów pielęgnacyjnych.

W stawie kąpielowym w początkowym okresie jego istnienia należy jedynie uzupełniać ubytki warstwy piasku i żwiru pokrywające materiał izolacyjny, kontrolować szczelność i odpowiednią wysokości podniesienia przegrody kapilarnej, oraz mierzyć poziom wody w zbiorniku.

Jeżeli w przeciągu jednego dnia poziom wody obniży się o 3 cm i stwierdzone zostanie właściwe działanie przegrody, oznacza to, że staw kąpielowy jest nieszczelny. W takim wypadku należy go opróżnić i zbadać dokładnie szczelność izolacji, a następnie uzupełnić wodę w stawie.

Obumierające i usychające części roślin powinno się na bieżąco ścinać i kompostować.

g)  Natlenianie wody
g)  Natlenianie wody -   prowadzonie rurociągu do małego stawu, skąd kaskadą woda spływa z powrotem do niecki kąpielowej (fot. W. Bafeltowski) 
Na sezon jesienny, gdy nie korzysta się ze stawu, można rozłożyć siatkę wychwytującą opadające liście. Zimą bowiem liście rozkładają się pozbawiając wodę dużych ilości tlenu i wpływają niekorzystnie na pH wody.

W stawach istniejących 8-10 lat konieczne może się okazać usunięcie nadmiaru roślin, by nie dopuścić do zarośnięcia zbiornika. Najlepiej dokonywać tego stopniowo, późną jesienią przez kolejne trzy lata, by organizmy żywe miały możliwości przesiedlenia się.

Zimą, gdy stawy kąpielowe zamarzną, należy ściąć i usunąć wystające nad warstwą lodu ­szuwary.

Wczesną wiosną, gdy w ciepłe dni następuje silny rozwój glonów, należy je odławiać i wyrzucać na kompost. Nie stosujemy chemicznych środków niszczących glony ani filtrów UV.

Pompy warto dwa razy w roku, na początku i po zakończeniu sezonu kąpielowego poddać przeglądowi.

Latem należy systematycznie, raz w tygodniu, czyścić skimmer.

Staw
Koszty

Stawy kąpielowe są zazwyczaj tańsze w budowie i eksploatacji niż baseny. Pochłaniają 20-30% nakładów, jakie ponosi się na użytkowanie basenów.

Koszty budowy stawów kąpielowych kształtują się w granicach od 300 do 600 zł/m². Zawsze jednak są kwestią indywidualną i zależą od warunków panujących na działce, wielkości zbiornika i rodzaju zastosowanych urządzeń.

Budowa stawu kąpielowego związana jest z pracami ziemnymi o stosunkowo dużym zasięgu. Stosując sprzęt zmechanizowany trudno ustrzec się zniszczenia ogrodu, dlatego najlepiej na staw kąpielowy zdecydować się w trakcie budowy lub remontu domu. Projekt stawu powinien wykonać doświadczony architekt krajobrazu.

Marta Stankiewicz, konsultacje: Marcin Gąsiorowski

aktualizacja: 2011-12-16

Dodaj komentarz

Zdaniem naszych Czytelników

policz sobie: 50m2 samej części ( jako minimum) kąpielowej to już jest 30tys. zł. Tak, że cena 600 zł. za 1m2 jest całkiem realna

Gość: j23

31 Paź 2016, 15:45

...???Przecież to artykuł i ceny z roku 2009!!!Dobrze czytajcie!!!!

bobiczek

04 Mar 2015, 23:54

Ale bzdury z tymi cenami. Za 600 zł/m2 to można kiepskie oczko wodne zbudować. 300 zł/m2 nawet nie skomentuje.

Gość: Figo

04 Mar 2015, 23:41

Pokaż wszystkie komentarze Chcesz wiedzieć więcej - zajrzyj na Forum.BudujemyDom.pl
Zadaj pytanie naszemu ekspertowi
 
topowe produkty

Panele ogrodzeniowe Betafence

Firma Betafence oferuje najwyższej jakości systemy ogrodzeniowe i produkty do ogrodu. Zobacz rozwiązania, które podbiły serca setek tysięcy Klientów na całym świecie.
Zadaszenie ALUNA® Aluwall II
Zadaszenie ALUNA® Aluwall II Zadaszenie ALUNA® Aluwall II swoją konstrukcją przypomina typowe ogrody zimowe. Połączony bezpośrednio ze ścianą budynku poprzez zamontowaną ...
Piłka golfowa z kolekcji Libet Stampo
Piłka golfowa z kolekcji Libet Stampo Elementy małej architektury to znakomity sposób na wyraziste, a jednocześnie bardzo praktyczne dopełnienie dekorowanej przestrzeni. Taka ...
Kostka brukowa AQUATON i kruszywo fugowe FUGGIO
Kostka brukowa AQUATON i kruszywo fugowe FUGGIO Myśl ekologicznie i zastosuj rozwiązanie wspomagające odprowadzanie wód opadowych: kostka brukowa AQUATON i kruszywo fugowe FUGGIO.
Zamknij okno x
Newsletter
Zapisz się do naszego bezpłatnego newslettera i otrzymuj najświeższe
informacje prosto na Twoją skrzynkę e-mailową.
Budujemy Dom - wersja elektroniczna gratis!
Zapisz się na bezpłatny newsletter BudujemyDom.pl, a otrzymasz najnowszy numer miesięcznika Budujemy Dom w wersji elektronicznej.     
Dlaczego warto się zapisać?
W każdy czwartek otrzymasz darmowy poradnik budowlany na swój email, a w nim:
- aktualności z rynku budownictwa jednorodzinnego;
- porady budowlane;
- najciekawsze tematy z forum.budujemydom.pl; - zapowiedź raportu miesiąca dostępnego w serwisie w pełnej wersji.
Zapisz się do newslettera
Klub Budujących Dom


Wypełniaj ankiety i zbieraj punkty
na bezpłatną prenumeratę
i inne nagrody

  • Polecamy również
    Czas na Wnętrze Vademecum Domu Energooszczędnego ABC Budowania Dom Polski Wnętrza Twój Dom Twój Styl
Wydanie tabletowe
Newsletter BudujemyDom.pl
Zapisz się do naszego bezpłatnego newslettera i otrzymuj najświeższe informacje prosto na Twoją skrzynkę e-mailową.
Miesięcznik Budujemy Dom - wersja elektroniczna gratis!

Zapisz się na bezpłatny newsletter BudujemyDom.pl, a otrzymasz najnowszy numer miesięcznika Budujemy Dom w wersji elektronicznej.

Dlaczego warto się zapisać?
W każdy czwartek otrzymasz darmowy poradnik budowlany na swój email, a w nim: aktualności z rynku budownictwa jednorodzinnego, porady budowlane, najciekawsze tematy z forum.budujemydom.pl, zapowiedź raportu miesiąca dostępnego w serwisie w pełnej wersji.
x