Budujemy Dom

WSZYSTKO o przegrodach w domu energooszczędnym

Artykuł na: 29-37 minut

W budynku energooszczędnym zasadniczy wpływ na uzyskanie właściwego komfortu termicznego pomieszczeń ma odpowiednie zaprojektowanie i wykonanie wszystkich przegród zewnętrznych. O energooszczędności domu decyduje między innymi współczynnik przenikania ciepła każdego z jego elementów, takich jak podłoga na gruncie, ściany, dach, okna i drzwi.

WSZYSTKO o przegrodach w domu energooszczędnym

Uwaga!Z artykułu dowiesz się:

  • Co to jest współczynnik przenikania ciepła?
  • Jakie są wymagania stawiane przegrodom w domu energooszczędnym i standardowym?
  • Jakie powinny być fundamenty oraz podłoga na gruncie w domu energooszczędnym?
  • Jakie powinny być ściany w domu energooszczędnym?
  • Jakie powinny być okna w domu energooszczędnym?
  • Jaki powinien być dach w domu energooszczędnym?
  • Jak zbudowane są domy w technologiach szkieletowych, aby były energooszczędne?
  • Na ile opłacalne jest poprawienie izolacyjności cieplnej przegród?
  • Co, poza izolacyjnością, jest ważną cechą przegród zewnętrznych?

Co to jest współczynnik przenikania ciepła?

Współczynnik przenikania ciepła oznacza się symbolem U i podaje w W/(m2·K). Opisuje on wielkość strumienia ciepła przenikającego przez 1 m2 przegrody, przy różnicy temperatury wynoszącej 1 K (1°C). Parametr ten charakteryzuje jakość elementu budowlanego pod względem jego izolacyjności termicznej. Im niższa wartość współczynnika przenikania ciepła, tym lepsze właściwości izolacyjne wykazuje przegroda. Przyjrzyjmy się więc, jakie wymagania stawiane są przegrodom w domu energooszczędnym i standardowym.

Wymagania stawiane przegrodom w domu energooszczędnym i standardowym

Według aktualnie obowiązujących przepisów zapisanych w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, przegrodom stawiane są następujące wymagania odnośnie maksymalnej wartości współczynnika U (WT2017):

  • ściany zewnętrzne - 0,23 W/(m2•K);
  • dachy i stropodachy - 0,18;
  • podłogi na gruncie - 0,25;
  • okna w ścianach zewnętrznych - 1,1;
  • okna dachowe - 1,3.

Przepisy te obowiązują od 1 stycznia 2017 r., więc praktycznie nie zbudowano jeszcze wielu obiektów spełniających te warunki. Dawniej wymogi były znaczne łagodniejsze i tak np. dla ścian zewnętrznych, współczynnik U w roku 1983 wynosił 0,75, ale w 2014 już tylko 0,25 W/(m2•K).

Natomiast w przypadku domów energooszczędnych wymagane jest aby wszystkie przegrody zewnętrzne, charakteryzowały się współczynnikiem przenikania ciepła U w granicach 0,15-0,20 W/(m²•K). Zaś dla okien i drzwi U = 0,60-1,00 W/(m²•K). Oczywiście, zakłada się, że nie będzie żadnych mostków termicznych. Poza tym przegrody zewnętrzne muszą być szczelne, gdyż napływ niekontrolowanego zimnego powietrza jest równoznaczny ze stratami ciepła. Do badania szczelności budynków służy specjalny test zwany testem drzwi ciśnieniowych (blower door test).

Dom energooszczędny, szczególnie pasywny, powinien mieć prostą, zwartą bryłę, o jak najmniejszej powierzchni przegród zewnętrznych (zasada minimum powierzchni chłodzącej).

Przegrody zewnętrzne w budynku energooszczędnym pełnią więc bardzo ważną rolę z punktu widzenia fizyki budowli. Ale nie wolno zapominać, że są przede wszystkim elementami konstrukcyjnymi. Przyjrzyjmy się ich prawidłowej budowie, począwszy od przegród związanych z gruntem, a na dachu skończywszy.

Przegrody w domach energooszczędnych muszą skutecznie chronić przed ucieczką ciepła
Przegrody w domach energooszczędnych muszą skutecznie chronić przed ucieczką ciepła. Dlatego chętnie wykorzystuje się w nich materiały izolacyjne o szczególnie dobrych właściwościach, np. styropian z dodatkiem grafitu. (fot. Austrotherm)

Charakterystyka przegród związanych z gruntem

Podłogi na gruncie, ściany lub płyty fundamentowe ze względu na warunki zewnętrzne, muszą charakteryzować się dużą wytrzymałością i trwałością, bowiem na ściany albo płyty fundamentowe przenoszone są wszystkie obciążenia stałe (ciężar konstrukcji) i zmienne (ciężar śniegu, ludzi, obciążenie wiatrem).

Ściany fundamentowe

Ponieważ w jednorodzinnych domach energooszczędnych zazwyczaj nie buduje się piwnic, to ściany fundamentowe są w nich niewielkimi elementami konstrukcyjnymi o wysokości 50-150 cm. Ich wymiary zależą od poziomu posadowienia, liczby kondygnacji, wysokości cokołu oraz rodzaju ścian parteru.

Ze względu na wymagania cieplno-wilgotnościowe, ściany fundamentowe składają się z dwóch lub trzech warstw. Na ogół to warstwa konstrukcyjna, izolacja cieplna i izolacja przeciwilgociowa. Ściany fundamentowe najczęściej wykonuje się z bloczków betonowych albo pustaków zasypowych o grubości 20-38 cm, rzadziej z betonu monolitycznego. Ociepla się je warstwą polistyrenu ekstrudowanego bądź ekspandowanego grubości co najmniej 15 cm.

Podłoga na gruncie

Podłoga na gruncie zwykle składa się z następujących warstw.

  • podbudowa - grubości 15-30 cm, najlepiej z zagęszczonego mechanicznie grubego żwiru. Ma nie tylko dużą nośność, ale przede wszystkim przerywa kapilarne podciąganie wody;

     

  • izolacja przeciwwilgociowa - to na ogół odpowiednio gruba folia, którą można układać nawet bezpośrednio na zagęszczonym piasku, a po wykonaniu dodatkowego podkładu z chudego betonu (najpopularniejsze rozwiązanie), można zastosować wszelkiego rodzaju papy asfaltowe lub folie;

     

  • izolacja termiczna - najczęściej z polistyrenu ekstrudowanego, twardego styropianu lub rzadziej odpornej na zawilgocenie wełny mineralnej. Grubość tej warstwy to około 20 cm;

     

  • podkład podpodłogowy inaczej jastrych - cementowy bądź anhydrytowy grubości od 4 cm do 7 cm. Ewentualnie grubszy, jeżeli ogrzewanie podłogowe ma pełnić funkcję akumulatora ciepła. Na tę warstwę stosuje się również suche podkłady z płyt OSB jako część tzw. podłóg pływających;

     

  • posadzka - z różnych materiałów w zależności od przeznaczenia i wystroju wnętrza. Na ogrzewanie podłogowe najczęściej układa się płytki kamienne lub ceramiczne.

Posadowienie budynku na żelbetowej płycie fundamentowej jest efektywnym i ekonomicznym rozwiązaniem, zwłaszcza gdy występują niestandardowe, trudne warunki gruntowo-wodne. W domach energooszczędnych preferowana jest ogrzewana płyta fundamentowa, która może nie być zagłębiona w gruncie.

Płyta fundamentowa to po prostu żelbetowa płyta nośna oddzielona od gruntu warstwą izolacji cieplnej
Płyta fundamentowa to po prostu żelbetowa płyta nośna oddzielona od gruntu warstwą izolacji cieplnej. Za jednym zamachem zyskujemy fundament, podłogę na gruncie, a nawet ogrzewanie podłogowe. (fot. Legalett)

Przegrody w budynku energooszczędnym - ściany

Ściany to jedne z najważniejszych elementów domu. Są one narażone na działanie niekorzystnych warunków atmosferycznych - deszczu, śniegu, wiatru, mrozu i promieni UV. Muszą być zatem jednocześnie wytrzymałe i trwałe, zapewniać dobrą izolacyjność cieplną, szczelność i dźwiękoszczelność, być nienasiąkliwe, odporne na mróz i na płowienie koloru, spowodowane działaniem słońca.

Ściany jednowarstwowe w domu energooszczędnym planowane są rzadko, choć istnieją technologie pozwalające na osiągnięcie przez nich wymaganych parametrów cieplnych
Cechy ścian zależą od użytych materiałów (ich wybór jest ogromny), a także od dokładności i staranności ich wykonania. W polskich warunkach, domy energooszczędne na ogół wznosi się jako murowane ze ścianami trój- lub dwuwarstwowymi oraz szkieletowe, których konstrukcja ułatwia zastosowanie bardzo grubej izolacji termicznej, dając przy tym efekt lekkości budynku.

Ściany jednowarstwowe w domu energooszczędnym planowane są rzadko, choć istnieją technologie pozwalające na osiągnięcie przez nich wymaganych parametrów cieplnych, to często występują problemy wykonawcze, objawiające się brakiem odpowiedniej szczelności przegród i powstaniem mostków cieplnych.

Ściany trójwarstwowe - są najlepszym rodzajem przegród, w których każda warstwa pełni ściśle określoną funkcję:

  • warstwa nośna - grubości 18-25 cm może być wykonana np. z pustaków lub cegieł ceramicznych, bloków wapienno-piaskowych, czy betonu komórkowego murowanych na spoiny pionowe i poziome. Zapewnia wytrzymałość, szczelność, akumulacyjność cieplną oraz bardzo dobrą izolacyjność akustyczną;

     

  • warstwa termoizolacyjna - grubości ok. 20 cm ze styropianu albo płyt wełny mineralnej, gwarantuje bardzo dobrą izolacyjność cieplną przegrody i zapobiega tworzeniu się mostków termicznych;

     

  • warstwa osłonowa - grubości 8-12 cm, wzniesiona z cegieł klinkierowych, wapienno-piaskowych, betonowych lub ceramicznych (często otynkowanych), przyczynia się do atrakcyjnego wyglądu budynku, a także trwałości i dodatkowej izolacyjności akustycznej.

Ściany trójwarstwowe zapewniają wytrzymałość, szczelność, akumulacyjność cieplną oraz bardzo dobrą izolacyjność akustyczną domu. Wadą tego rozwiązania jest pracochłonność, rzutująca na koszty budowy i czasami jakość robót. Bardzo trudno też poprawić ewentualne wady w ułożeniu ocieplenia.

Budowa ściany trójwarstwowej - schemat
Budowa ściany trójwarstwowej. (fot. Wienergerber)

Ściany dwuwarstwowe - bardzo dobre rozwiązanie, pozwalające na uzyskanie przegród o mniejszej grubości, niż ściany trójwarstwowe. Jednak nieco mniej trwałe i bardziej podatne na uszkodzenia mechaniczne. Ściany stawiane w tej technologii składają się z dwóch warstw:

  • warstwa nośna - grubości 18-25 cm, wykonywana jest z takich samych materiałów jak w ścianach trójwarstwowych;

     

  • warstwa termoizolacyjna - grubości od 20 cm, wykonana ze styropianu lub wełny mineralnej. Ocieplenie najczęściej chronione jest przez siatkę z włókna szklanego zatopioną w specjalnym kleju. Natomiast warstwę wykończeniową stanowi tynk cienkowarstwowy albo okładzina ścienna.

Ściany dwuwarstwowe są popularne ze względu na stosunkowo niską cenę i dobre parametry cieplne. Do wad należy gorsza odporność ogniowa oraz problem z niszczeniem izolacji termicznej przez zwierzęta (ptaki), a także podatność na przypadkowe uszkodzenia mechaniczne.

Ściana dwuwarstwowa z tynkiem cienkowarstwowym - schemat
Ściana dwuwarstwowa z tynkiem cienkowarstwowym. (fot. Wienerberger)

Przegrody w budynku energooszczędnym - okna

Przez okna i drzwi zewnętrzne traci się zwykle od 20 do 25% dostarczanego do budynku ciepła. W przypadku domów energooszczędnych, straty te mogą dochodzić do 40%, ale okna są również źródłem zysków od promieniowania słonecznego. Nic więc dziwnego, że dobór i rozmieszczenie przegród przeszklonych jest jednym z najbardziej istotnych elementów procesu projektowania energooszczędnych budynków.

Wielkość strat ciepła wiąże się głównie z izolacyjnością cieplną okien, lecz ich lokalizacja na poszczególnych elewacjach i położenie względem stron świata wpływa na wielkość zysków ciepła od słońca.

Z kolei izolacyjność okien zależy od udziału szyby w całkowitej powierzchni okna i liczby podziałów (np. szprosy). Im większy udział szyby i mniejsza liczba podziałów, tym lepsze są właściwości izolacyjne okien. Wybór rodzaju oszklenia pozwala na regulację wielkości zysków ciepła i przepuszczalności światła dziennego.

Nasłoneczniona elewacja: lato Nasłoneczniona elewacja: zima
Okna na nasłonecznionej elewacji trzeba latem zacienić. Z tej roli świetnie wywiązują się drzewa liściaste (z lewej). Za to gdy liście już z nich opadną, praktycznie nie ograniczają dostępu słońca (z prawej).

W przypadku okien istotna jest też ich szczelność. Nieszczelne, słabo izolowane mogą przyczyniać się do zbyt intensywnego przepływu powietrza, powodując przeciągi.

Izolacyjność termiczna przegród przezroczystych jest kilka razy gorsza, niż ścian czy dachu. Stolarka okienne w domach energooszczędnych powinna charakteryzować się jak najlepszym współczynnikiem przenikania ciepła U < 1,0 W/(m²·K) (zalecane nawet U < 0,8). Istnieją rozwiązania techniczne umożliwiające osiągnięcie współczynnika przenikania ciepła Uw całych okien na poziomie poniżej 0,6. Wskazane jest stosowanie wielu okien nieotwieranych, które są bardziej szczelne i mają mniejszą powierzchnię ramy.

Odpowiednie rozmieszczenie okien o dobrych parametrach pozwala wznieść dom o niskim zapotrzebowaniu na energię. Najkorzystniejszym rozwiązaniem jest montaż okien o największej powierzchni szyb na południowej elewacji budynku.

O charakterystyce energetycznej stolarki okiennej decydują nie tylko współczynniki przenikania ciepła dla całego okna (Uw), oszklenia (Ug) i ramy (Uf), ale również parametry opisujące właściwości szklenia, takie jak współczynnik całkowitej przepuszczalności energii słonecznej g i przepuszczalności światła Lt,

Współczynnik całkowitej przepuszczalności energii słonecznej (g) - jest to proporcja całkowitej przepuszczalności energii szyby do padającej na nią energii słonecznej. Wartość ta informuje, jaka część energii promieniowania słonecznego padającego na szybę zostaje przepuszczona do wnętrza pomieszczenia. Im wyższy poziom tego parametru, tym więcej ciepła słonecznego dostanie się do wnętrza domu. Zwykle wynosi on 50-60%. Jeżeli zależy nam na zyskach ciepła powinien być jak najwyższy.

Współczynnik g określa jaka część energii słonecznej trafi do wnętrza - zarówno pod postacią światła, jak i ciepła - schemat
Współczynnik g określa jaka część energii słonecznej trafi do wnętrza - zarówno pod postacią światła, jak i ciepła.

Współczynnik przepuszczalności światła Lt - jest to stosunek ilości światła przepuszczonego przez zestaw szybowy do ilości padającego nań światła słonecznego. Wartość tego współczynnika podawana jest w procentach [%], ewentualnie jako ułamek dziesiętny. Im wyższy procent przepuszczanego światła, tym jaśniej będzie w pomieszczeniu. Dobrze jeżeli wynosi ponad 70%.

Współczynnik Lt informuje jaka część padającego na szybę światła wniknie do wnętrza - schemat
Współczynnik Lt informuje jaka część padającego na szybę światła wniknie do wnętrza.

Parametry nawet najlepszego okna mogą jednak ulec pogorszeniu z powodu źle wykonanego montażu. W przypadku domu energooszczędnego, najlepszym rozwiązaniem jest szczelny, trójwarstwowy montaż, w którym pianka montażowa (tworząca warstwę izolacji cieplnej i akustycznej) jest zabezpieczona odpowiednimi warstwami izolacyjnymi: paroszczelną i paroprzepuszczalną. Warstwy te (od wewnątrz paroszczelna, od zewnątrz paroprzepuszczalna) zapobiegają wnikaniu wilgoci i niszczeniu pianki.

Natomiast sposób i miejsce osadzenia okna w ścianie zależy od rodzaju ściany. W przypadku ścian jednowarstwowych (ściana nośna bez izolacji), okno wstawia się w połowie grubości ściany nośnej, wykorzystując do poprawy parametrów energetycznych termoizolacyjny węgarek, osłaniający nadproże i krawędź okna. W przypadku ścian dwuwarstwowych (ściana nośna oraz izolacja cieplna zewnętrzna), okno montuje się w płaszczyźnie termoizolacji, a nie na krawędzi ściany nośnego. Dla polepszenia parametrów energetycznych, nadproże i krawędź okna zostają osłonięte izolacją, w której osadza się okno.

W przypadku ścian trójwarstwowych (ściana nośna, izolacja cieplna i ściana osłonowa), okno - podobnie jak w ścianie dwuwarstwowej - powinno być zamocowane w płaszczyźnie izolacji oraz osłonięte zarówno izolacją termiczną, jak i ścianą osłonową.

Pod względem cieplnym okna najlepiej jest osadzić w warstwie termoizolacji
Pod względem cieplnym okna najlepiej jest osadzić w warstwie termoizolacji. Wymaga to jednak użycia specjalnych wsporników i kotew. (fot. Aluplast)

Aby zmniejszyć ilość ciepła uciekającego przez okna i przegrody przezroczyste, należy używać okiennic lub nowoczesnych rolet zewnętrznych.

Rolety zewnętrzne zamykane na noc mogą zmniejszyć straty ciepła przez okna nawet o 20%. W lecie zyski ciepła są często niepożądane i zwiększają ryzyko przegrzewania budynku. Aby zagwarantować odpowiednią jakość środowiska wewnętrznego w okresie lata, należy stosować osłony przeciwsłoneczne. Istnieje kilka rodzajów osłon słonecznych, wśród nich są:

  • stałe elementy architektoniczne, jak okapy, balkony, daszki;
  • ruchome elementy architektoniczne, np. markizy, rolety, okiennice, żaluzje zewnętrzne;
  • wewnętrzne lub międzyszybowe osłony przeciwsłoneczne, np. żaluzje;
  • okna ze szkłem o zmiennych parametrach - refleksyjne lub elektrochromatyczne;
  • drzewa liściaste nasadzone od strony południowej.
Trzy szyby to standard w domach energooszczędnych
Czynnikiem w największym stopniu wpływającym na izolacyjność okna jest rodzaj oszklenia. Trzy szyby to standard w domach energooszczędnych. (fot. Schüco)

Przegrody w budynku energooszczędnym - dach

Dach chroni przed deszczem, śniegiem i wiatrem, usztywnia budowlę i często decyduje o atrakcyjności budynku. Gdy ma on użytkowe poddasze, dach musi spełniać kryteria stawiane przegrodom zewnętrznym, szczególnie dotyczące odpowiedniej izolacyjności termicznej i akustycznej oraz szczelności. Ponadto dach powinien być lekki. Wszystkie te cechy można uzyskać, stosując warstwową strukturę, na którą składa się:

  • pokrycie - wykonane z bardzo różnych materiałów. Inwestor i architekt mają duży wybór, ale najważniejsze jest, aby pokrycie było szczelne i trwałe. Na przykład mogą to być wszelkiego rodzaju dachówki, pokrycia z blach, papy asfaltowej i pokrycia z naturalnych odnawialnych materiałów, jak trzcina, słoma, gonty lub wióry drewniane itp.;

     

  • poszycie dachu - dobiera się w zależności od rodzaju pokrycia. Wykonanie sztywnego poszycia z desek albo płyt OSB jest wymagane przy większości pokryć bitumicznych i blaszanych. Natomiast ołacenie konstrukcji, czyli przybicie drewnianych listew (łat i kontrłat) na podkładzie z folii wstępnego krycia potrzebne jest przy pokryciu dachówkami oraz wszelkiego rodzaju płytami bitumicznymi czy blaszanymi (blachodachówki, blachy trapezowe);

     

  • wiatroizolacja - to folia dachowa, o wysokiej paroprzepuszczalności, konieczna w budynkach z użytkowym poddaszem. Zabezpiecza warstwę wełny mineralnej przed deszczem lub śniegiem, mogącym przedostać się pod pokrycie, a jednocześnie umożliwia odparowanie wilgoci, znajdującej się w warstwie termoizolacyjnej;

     

  • PRZECZYTAJ TAKŻE:
    Konstrukcja dachu płaskiego. Charakterystyka i wykonanie
    konstrukcja więźby - w domach jednorodzinnych wykonywana jest niemal wyłącznie z bali i desek. Przeważają tradycyjne układy jętkowe i płatwiowo-kleszczowe, dostosowane do niewielkich rozpiętości budynków i umiarkowanych kątów nachylenia połaci. Nieco rzadziej wykorzystywane są więźby kratownicowe, elementy klejone bądź drewniane belki dwuteowe;

     

  • izolacja termiczna - najczęściej z wełny mineralnej układanej w dwóch albo trzech warstwach. W domach energooszczędnych wskazana jest grubość 25-30 cm (minimum 8 cm dla pojedynczej warstwy). Wełna mineralna nie tylko izoluje przed stratami ciepła, ale świetnie tłumi hałas, jest sprężysta, niepalna i łatwo ją ułożyć pomiędzy krokwiami. Niestety, jest wrażliwa na zawilgocenie i oddziaływanie wiatru;

     

  • paroizolacja - to powłoka nieprzepuszczająca pary wodnej. Chroni izolację przed zawilgoceniem, a w konsekwencji przed utratą właściwości termoizolacyjnych. Zaleca się paroizolację z folii polietylenowej z dodatkową warstwą metalu (aluminium). Ma ona zdolność odbijania promieniowania cieplnego z powrotem do wnętrza pomieszczeń. Musi być układana na zakład szerokość 5-10 cm. Ważne jest również, aby wszystkie połączenia i miejsca wbicia zszywek były uszczelnione taśmą samoprzylepną;

     

  • okładzina wewnętrzna - jest dobierana w zależności od przeznaczenia pomieszczenia, gustu i możliwości finansowych inwestora. Może to być boazeria, ale obecnie najczęściej wybiera się płyty gipsowo -kartonowe lub mocniejsze gipsowo-włóknowe. Tworzą one gładkie powierzchnie, są ogniochronne i odporne na zawilgocenie oraz dobrze tłumią hałas. Na dodatek są dość sztywne, a ich grubość to tylko 10-20 mm.

Oprócz typowych w naszych warunkach dachów skośnych, stosuje się w domach energooszczędnych stropodachy. Mają one podobną budowę jak dach, lecz zamiast konstrukcji drewnianej jest płaska płyta betonowa, stanowiąca zazwyczaj konstrukcję stropu nad ostatnią kondygnacją. Wyróżniamy stropodachy wentylowane i niewentylowane.

Gruba izolacja
a) (fot. Isover)
Folia paroizolacyjna
b) (fot. Isover)
Dach w domu energooszczędnym ma przede wszystkim grubszą izolację (a). Zaś folia paroizolacyjna (b) musi być ułożona bardzo starannie, bo inaczej w budynku powstaną nieszczelności.

Przegrody w budynku energooszczędnym - technologie szkieletowe

Domy w technologiach szkieletowych wznoszone są na bazie szkieletu drewnianego lub stalowego.

Szkielet drewniany

W tej technologii do konstrukcji ścian, stropu i dachu wykorzystuje się ramę z desek albo bali, do której z kolei mocuje się poszycie z płyt drewnopochodnych albo desek (w celu usztywnienia konstrukcji). Wewnątrz ramy układa się izolację z wełny mineralnej, osłoniętą od wewnątrz paroizolacją, a od zewnątrz wiatroizolacją.

Poszycie wewnętrzne najczęściej wykonane jest z płyt drewnopochodnych oraz z płyt gipsowo-kartonowych lub gipsowo-włóknowych. Za poszyciem wewnętrznym przeważnie jest przestrzeń instalacyjna (w tym celu w niektórych systemach pozostawia się pustkę powietrzną). Dopiero za nią kładzie się folię paroizolacyjną i izolację cieplną.

Poszycia zewnętrzne w domach szkieletowych zazwyczaj przygotowuje się z płyt OSB o wysokiej odporności na wilgoć, rzadziej ze sklejki bądź z desek. Nie tylko usztywnia ono szkielet, ale również stanowi element izolacji akustycznej. Natomiast z zewnątrz można zastosować dodatkowe ocieplenie wełną mineralną, wykończone tynkiem mineralnym, silikatowym lub silikonowym.

Tradycyjna wersja technologii szkieletowej to podłoga również wykonana z drewna i deski na elewacji - schemat
Tradycyjna wersja technologii szkieletowej to podłoga również wykonana z drewna i deski na elewacji.
Prefabrykowany dom energooszczędny w technologii szkieletowej.
Prefabrykowany dom energooszczędny w technologii szkieletowej.
fot. MULTICOMFORT Saint-Gobain/EcoReadyHouse

Szkielet stalowy

W tej technologii konstrukcję nośną domu stanowią elementy stalowe, wykonane z ocynkowanych blach o grubości 0,91 mm. Łączy się je w panele, które tworzą konstrukcję ścian. Ściana od wewnątrz jest obłożona płytami g-k, termoizolację z wełny mineralnej chroni wiatro- i paroizolacja, z zewnątrz umieszcza się wodoodporną płytę wiórową albo sklejkę. Wykończenie zewnętrzne i wykończenie wewnętrzne ściany o szkielecie stalowym jest analogiczne do tej o szkielecie drewnianym.

Główną zaletą domów wznoszonych w technologii lekkiego szkieletu drewnianego lub stalowego jest mniejsza grubość ścian niż w technologii murowej, a przy tym zachowany jest właściwy dla budynku energooszczędnego współczynnik przenikania ciepła. Domy w tej technologii stawia się w krótkim czasie, bo do minimum ograniczone są mokre roboty, takie jak betonowanie fundamentów, wykonanie tynków itd. Łatwiejsze jest wykończenie domu wewnątrz, rozprowadzenie instalacji oraz ich ewentualna rozbudowa czy przebudowa.

Niektóre firmy oferują domy szkieletowe w technologii prefabrykowanej, gdzie ściany, a nawet całe budynki powstają w fabryce i są montowane w kilka dni na uprzednio przygotowanych fundamentach, które również mogą być wykonane z prefabrykowanych elementów betonowych. Zastosowanie prefabrykacji pozwala na utrzymanie odpowiedniej jakości robót, co jest szczególnie istotne w domach energooszczędnych.

Domy szkieletowe mogą mieć typową podłogę na gruncie oraz elewację wykończoną tynkiem cienkowarstwowym - schemat
Domy szkieletowe mogą mieć typową podłogę na gruncie oraz elewację wykończoną tynkiem cienkowarstwowym.

Na ile opłacalne jest poprawianie izolacyjności cieplnej przegród?

Największe efekty w zakresie izolacyjności cieplnej przegród uzyskujemy przy pierwszych 10 cm izolacji (porównaj z wykresem na s. 97), ale warto izolować dalej, na przykład ocieplenie grubsze o 2 cm powiększa koszt ściany tylko o 3 zł za 1 m2. Niestety, korzyści z ocieplania nieprzezroczystych przegród zewnętrznych nie mają charaktery liniowego. W miarę przerostu grubości ocieplenia, uzyskujemy coraz mniejszy efekt przyrostu oszczędności energii.

Przy projektowaniu izolacyjności termicznej przegród należy zatem przeprowadzić optymalizację kosztową, pozwalającą przyjąć uzasadnioną grubość izolacji termicznej. Ponadto przy konstruowaniu przegrody trzeba minimalizować wpływ mostków cieplnych, który może być znaczący w końcowej izolacyjności termicznej ściany.

Ważne poza izolacyjnością cechy przegród zewnętrznych

Głównym zadaniem przegród zewnętrznych w domach jednorodzinnych jest ochrona mieszkańców przed niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi, zapewnienie im intymności i bezpieczeństwa. Istotny jest również efektowny wygląd, właściwości techniczne przegród, wpływające na komfort życia, oraz koszty eksploatacyjne budynku.

Wszystkie przegrody zewnętrzne powinny być szczelne. Nieszczelny dom traci dużo ciepła, ponadto w przypadku niekontrolowanego przepływu powietrza przez przegrody - nie da się zaprojektować i wykonać dobrze działającej, kontrolowanej wentylacji z odzyskiem ciepła.

Kolejny ważny parametr przegród zewnętrznych to izolacyjność akustyczna. Ma ona znaczny wpływ na komfort życia mieszkańców. Jest szczególnie ważna w rejonach o zwiększonym poziomie hałasu zewnętrznego (centrach miast, przy drogach szybkiego ruchu, liniach kolejowych itp.). Dobrą izolacyjnością akustyczną charakteryzują się materiały ciężkie, takie jak beton, cegły ceramiczne i wapienno-piaskowe oraz materiały włókniste, np. wełna mineralna, filc.

Ściany zewnętrzne domów szkieletowych dobrze izolują odgłosy z zewnątrz Niestety, stropy drewniane dość łatwo przenoszą dźwięki uderzeniowe. Z kolei stropy żelbetowe znacznie lepiej pochłaniają dźwięki uderzeniowe, ale bez trudu przenoszą dźwięki powietrzne.

Ciężkie, trójwarstwowe ściany z izolacją z wełny mineralnej zdecydowanie najlepiej tłumią hałas - schemat
Ciężkie, trójwarstwowe ściany z izolacją z wełny mineralnej zdecydowanie najlepiej tłumią hałas.

Pożądaną cechą wszystkich przegród w domu energooszczędnym jest zdolność do magazynowania ciepła, czyli akumulacyjność cieplna. Akumulacja ciepła powoduje stabilizację temperatury w pomieszczeniach i pozwala na efektywne wykorzystywanie energii pochodzącej ze źródeł ciepła innych niż system grzewczy. Przykładowo z nasłonecznienia, gotowania. Dobrą akumulacyjnością charakteryzują się materiały ciężkie, takie jak kamień, beton, cegła klinkierowa lub wapienno-piaskowa.

Domy szkieletowe szybko się nagrzewają, ale także po wyłączeniu ogrzewania szybko wychładzają, mają więc małą akumulacyjność cieplną. Budynki murowane wyróżnia duża akumulacyjność cieplna, zatem gdy są nagrzane, stygną powoli. Latem masywne ściany chronią też wnętrza domu przed nadmiernym nagrzewaniem.

Przegrody w budynku energooszczędnym - podsumowanie

Korzyści wnikające z zastosowania dobrze zaizolowanych przegród zewnętrznych w domach jednorodzinnych są ogromne. I to zarówno w sferze korzyści finansowych, środowiskowych, zdrowotnych, jak i estetycznych. Właściwa izolacja nieprzezroczystych przegród zewnętrznych oraz odpowiedni dobór elementów przezroczystych zmienia także w zasadniczy sposób mikrośrodowisko wnętrz. Latem w takim domu jest chłodniej, a zimą cieplej.

Wznosząc energooszczędny budynek, należy pamiętać o dobrym ociepleniu dachu i założeniu paroizolacji, wykonać skuteczną izolację fundamentów i podłogi na gruncie. W przypadku okien, powinno się je dobrać ze względu na parametry U, g, Lt, odpowiednio rozplanować na elewacjach i osadzić, stosując ciepły trójwarstwowy montaż.

dr Arkadiusz Węglarz
fot. otwierająca: MULTICOMFORT Saint-Gobain/EcoReadyHouse

aktualizacja: 2017-11-24

Dodaj komentarz

Zadaj pytanie naszemu ekspertowi
 
 
Administrator danych osobowych: AVT-Korporacja sp. z o.o. z siedzibą: ul. Leszczynowa 11, 03-197 Warszawa. Cel przetwarzania danych: udzielenie odpowiedzi na zadane pytanie. Administrator danych osobowych: AVT-Korporacja sp. z o.o. z siedzibą: ul. Leszczynowa 11, 03-197 Warszawa. Cel przetwarzania danych: udzielenie odpowiedzi na zadane pytanie. Okres przetwarzania danych: Twoje dane przetwarzane będą do czasu istnienia podstawy do ich przetwarzania – czyli w tym konkretnym przypadku, do czasu udzielenia odpowiedzi. Masz prawo do: dostępu do Twoich danych, ich sprostowania, usunięcia, ograniczenia przetwarzania, wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych lub ich przenoszenia. Możesz: odwołać zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych, zażądać, by Twoje wszystkie dane zostały usunięte. Podstawy prawne: art. 5, 6, 12, 13 Ogólnego rozporządzenia o ochronie danych osobowych (RODO). Czytaj więcej
Dom Pasywny z firmą Izodom
Dom Pasywny z firmą Izodom Czy zastanawiali się Państwo, jak w jeden dzień wyprodukować elementy na budowę domu pasywnego, a następnie przewieźć go na plac budowy ...
Izodom - pierwszy polski kompletny system certyfikowany przez Instytut w Darmstadt
Izodom - pierwszy polski kompletny system certyfikowany przez Instytut w Darmstadt Firma Izodom od lat stara się dostarczyć swoim klientom najwyższej jakości produkty do budowy domów pasywnych i energooszczędnych. Nieustannie ...
Samowystarczalny dom, czyli połączenie pompy ciepła z panelami fotowoltaicznymi
Samowystarczalny dom, czyli połączenie pompy ciepła z panelami fotowoltaicznymi Firma NIBE wypuściła na rynek pompę ciepła z systemem fotowoltaicznym. W skład zestawu wchodzi też moduł komunikacyjny EME 20, dzięki ...

Jak planować okna w domu energooszczędnym?

Na etapie projektowania domu energooszczędnego należy uwzględnić wiele różnych czynników, które pozwolą zminimalizować straty ciepła i osiągnąć optymalny standard energetyczny.

Budujemy Dom 7-8/2018

W tym wydaniu opisujemy zagadnienia związane z budową oszczędnego domu. Są to: przegrody zewnętrzne, wentylacja, ogrzewanie, kolektory słoneczne...

Tylko 9,95 zł

Klub Budujących Dom


Wypełniaj ankiety i zbieraj punkty
na bezpłatną prenumeratę
i inne nagrody

  • Polecamy również
    Czas na Wnętrze Dom Energooszczędny Vademecum ABC Budowania Dom Polski Wnętrza Twój Dom Twój Styl
Wydanie tabletowe
Budujemy Dom
Mamy dla Ciebie prezent!
Zapisz się do bezpłatnego newslettera BudujemyDom.pl i pobierz GRATIS elektroniczne wydanie miesięcznika "Budujemy Dom".
W każdy czwartek otrzymasz darmowy
poradnik budowlany, a w nim:
  • aktualności z rynku budownictwa jednorodzinnego,
  • porady budowlane,
  • najciekawsze tematy z forum.budujemydom.pl,
  • zapowiedź raportu miesiąca dostępnego w serwisie
    w pełnej wersji.

Czas na wnętrze