Budujemy Dom
Instalacje / Instalacje elektryczne / Artykuły

O czym mówią elektrycy? - podstawowe pojęcia

Artykuł na: 4-5 minut

Elektrycy często używają niezrozumiałych pojęć dla laików. W artykule przedstawiamy 17 najważniejszych haseł związanych z przyłączem energetycznym.

Napięcie - różnica potencjałów pomiędzy przewodem lub punktem w instalacji elektrycznej a innym przewodem lub punktem, albo "ziemią". Potencjał "ziemi" przyjmuje się za równy zeru. W instalacji, napięcie pomiędzy przewodem każdej z faz a ziemią wynosi 230 V, a pomiędzy przewodami różnych faz 400 V (volt).

 

Prąd zwarcia - prąd płynący w instalacji w wyniku uszkodzenia izolacji przewodów, osprzętu lub urządzeń.

 

Przewód roboczy - w normalnych warunkach znajduje się pod napięciem i przewodzi prąd roboczy - oznaczany jest dużą literą L i cyframi od 1 do 3; L1, L2, L3.

 

Przewód neutralny - (dawna nazwa - zerowy), w normalnych warunkach mogący znaleźć się pod napięciem; przewodzący prąd roboczy w obwodach jednofazowych, oznaczany dużą literą N.

 

Przewód ochronny - w normalnych warunkach nie znajduje się pod napięciem i nie przewodzi prądu, oznaczany dużymi literami PE.

 

Przewód ochronno-neutralny - spełnia jednocześnie funkcję przewodu neutralnego i ochronnego - oznaczany dużymi literami PEN.

 

Styk ochronny - element gniazdka wtyczkowego lub innego urządzenia elektrycznego, służący do przyłączenia przewodu ochronnego lub ochronno-neutralnego.

 

Bezpiecznik automatyczny wkręcany - zabezpieczenie spełniające te same funkcje co bezpiecznik topikowy - ponowne włączenie nie wymaga wymiany elementów. Jest on wkręcany w takie samo gniazdo, jak główka bezpiecznika topikowego. Wyposażony jest w dwa przyciski. Centralny, większy, po wciśnięciu do oporu załącza obwód, zaś umieszczony obok (mały) po naciśnięciu powoduje wyłączenie obwodu. Optycznie jest to sygnalizowane "wyskoczeniem" przycisku centralnego. W przypadku zwarcia lub przeciążenia występującego w chronionym obwodzie, przycisk centralny "wyskakuje" samoczynnie.

 

Wyłącznik nadmiarowoprądowy - aparat chroniący instalację przed przeciążeniem i skutkami zwarć; występują w wersjach jedno-, dwu-, trzy- i czterobiegunowe; ponowne włączenie nie wymaga wymiany elementów.

 

Bezpiecznik topikowy - (popularny "korek") zabezpieczenie chroniące stare instalacje przed skutkami zwarć oraz przeciążeniami. Ponowne użycie wymaga wymiany wkładki topikowej na nową o tym samym prądzie znamionowym, właściwym dla wkładki danej wielkości, np. 10, 16 A itd. Przepalenie się bezpiecznika jest sygnalizowanie odpadnięciem kolorowego oczka widocznego przez szybkę w główce.

 

Wyłącznik różnicowoprądowy - aparat chroniący przed porażeniem elektrycznym i pożarem; ponowne włączenie nie wymaga wymiany elementów. Zadziałanie wyłącznika nadmiarowoprądowego lub różnicowoprądowego powoduje rozłączenie chronionego obwodu. Optycznie jest to sygnalizowane "przeskoczeniem" dźwigienki umieszczonej na przedniej stronie jego obudowy - z położenia załączone (górne) w położenie wyłączone (dolne). Ponowne włączenie następuje poprzez przesunięcie dźwigienki do góry.

 

Połączenie wyrównawcze - zespół przewodów i zacisków służący do wzajemnego połączenia ze sobą i z uziemieniem oraz z punktem zerowym tablicy rozdzielczej wszystkich metalowych przedmiotów.

 

Zasilanie jednofazowe - linia zasilająca przy napięciu 230 V 50 Hz wykonana jako 3-przewodowa - L, N, PE.

 

Zasilanie trójfazowe - linia zasilająca przy napięciu 230/400 V 50 Hz wykonana jako 5-przewodowa - L1, L2, L3, N, PE.

 

Przyłącze - odcinek lub element sieci służący do połączenia urządzeń odbiorcy z siecią przedsiębiorstwa świadczącego usługi przesyłowe. Zgodnie z nowym Prawem energetycznym nie musi on być dostawcą energii.

 

Złącze - punkt połączenia przyłącza z siecią lub instalacją zawierający zabezpieczenia główne oraz często także licznik.

 

Moc przyłączeniowa - moc czynna, którą zamierza pobierać odbiorca, jest to moc mniejsza od sumy mocy posiadanych odbiorników. Odbiorca określa ją we wniosku o przyłączenie.

 

Warunki dotyczące przyłączania do sieci elektroenergetycznych nowych odbiorców energii określa Rozporządzenie Ministra Gospodarki i Pracy z 20 grudnia 2004 roku. (Dz. U. z 2005 r. Nr 2 poz.6).

aktualizacja: 2013-01-29

Dodaj komentarz

Zdaniem naszych Czytelników

Cytat To oczywiście uproszczenie, ale z tego względu, że wiele osób nadal operuje pojęciami "faza" i "zero" również w odniesieniu do nowych instalacji. Więc czas aby przestać upraszczać, bo przez te uproszczenia ...

retrofood

17 Sie 2015, 08:28

Przewód neutralny wcale nie jest dawnym przewodem zerowym.To oczywiście uproszczenie, ale z tego względu, że wiele osób nadal operuje pojęciami "faza" i "zero" również w odniesieniu do nowych instalacji.Próby tłumaczenia przeciętnemu użytkownikowi jakie są układy ...

el-instalator

17 Sie 2015, 07:16

Zauważone błędy:- Cytat Przewód roboczy - w normalnych warunkach znajduje się pod napięciem i przewodzi prąd roboczy - oznaczany jest dużą literą L i cyframi od 1 do 3; L1, L2, L3. Przewód neutralny nie znajduje się w ...

retrofood

15 Sie 2015, 14:26

Pokaż wszystkie komentarze Chcesz wiedzieć więcej - zajrzyj na Forum.BudujemyDom.pl
Zadaj pytanie naszemu ekspertowi
 
Wisząca lampa wewnętrzna Worklight Dali Led Sensor
Wisząca lampa wewnętrzna Worklight Dali Led Sensor Nowością w ofercie firmy SPOTLINE jest profesjonalna wisząca lampa wewnętrzna, z wbudowanym czujnikiem ruchu i detektorem światła dziennego, ...
Próbnik napięcia YT-28630 marki YATO
Próbnik napięcia YT-28630 marki YATO Wymiana gniazdka czy włącznika elektrycznego jest znacznie bezpieczniejsza, gdy posiadamy odpowiednie narzędzia. Należy do nich próbnik ...
Nowa hala produkcyjno-magazynowa firmy ZAMEL
Nowa hala produkcyjno-magazynowa firmy ZAMEL Spółka Zamel zakończyła budowę nowoczesnej hali produkcyjno-magazynowej w Pszczynie. Nowa inwestycja to ponad 3300 m² powierzchni produkcyjnej, ...

Jak zrobić światło na schodach?

W moim domu schody dochodzą do czterech poziomów (dwa półpiętra) i muszę zainstalować tam co najmniej cztery wyłączniki oświetlenia. Elektryk proponuje zamontowanie trzech kompletów wyłączników schodowych, ale wtedy musiałbym na piętrze gasić dolne oświetlenie (np. parter – piętro) i zapalać górne (np. piętro – półpiętro). Czy można rozwiązać to prościej


Odpowiedź eksperta: Najczęściej spotykany układ, to dwa wyłączniki schodowe i dowolna liczba wyłączników krzyżowych. Układy styków w tych łącznikach pozwalają na zapalanie i gaszenie światła każdym z nich, niezależnie od pozycji klawisza w pozostałych. Łączy się je przewodem trójżyłowym i czterożyłowym, co niestety komplikuje ten obwód w {anchor 24257}instalacji elektrycznej.

Nowszym rozwiązaniem jest zainstalowanie tzw. przekaźników bistabilnych w rozdzielnicy domowej oraz dowolnej liczby przycisków sterujących. Łączone są z cewką sterującą przekaźnika w szereg, a więc do ich podłączenia wystarczy przewód dwużyłowy. Przekaźnik bistabilny działa impulsowo (nie pobiera prądu, gdy przyciski nie są naciśnięte), a kolejne naciśnięcie dowolnego przycisku zmienia stan w obwodzie oświetlenia (żarówki zapalają się lub gasną).

Sterowanie oświetlenia przyciskami umożliwia również wyłącznik czasowy. W tym przypadku, po naciśnięciu przycisku światło pali się przez zadany czas (np. kilka – kilkanaście sekund) i nie można go wyłączyć wcześniej.

Redakcja BD
fot. Liliana Jampolska

topowe produkty

Elektryczne systemy antyoblodzeniowe MATEC - rozwiązania pod płytki i panele

Elektryczne maty i folie grzejne to jeden z najprostszych w montażu systemów ogrzewania podłogowego - zapewniają relatywnie szybki komfort cieplny poprzez równomierny rozkład temperatury powierzchni w ogrzewanych pomieszczeniach.
Klub Budujących Dom


Wypełniaj ankiety i zbieraj punkty
na bezpłatną prenumeratę
i inne nagrody

  • Polecamy również
    Czas na Wnętrze Vademecum Domu Energooszczędnego ABC Budowania Dom Polski Wnętrza Twój Dom Twój Styl
Wydanie tabletowe
Budujemy Dom
Mamy dla Ciebie prezent!
Zapisz się do bezpłatnego newslettera BudujemyDom.pl i pobierz GRATIS elektroniczne wydanie miesięcznika "Budujemy Dom".
W każdy czwartek otrzymasz darmowy
poradnik budowlany, a w nim:
  • aktualności z rynku budownictwa jednorodzinnego,
  • porady budowlane,
  • najciekawsze tematy z forum.budujemydom.pl,
  • zapowiedź raportu miesiąca dostępnego w serwisie
    w pełnej wersji.

Czas na wnętrze