Budujemy Dom
Wykańczanie / Podłogi i posadzki / Artykuły

Klasy ścieralności i używalności paneli podłogowych

Artykuł na: 9-16 minut

Panele podłogowe odbierają rynek posadzkom z litego drewna. Dlaczego tak się dzieje? Bo są od nich tańsze, łatwe w montażu, a podłoga jest gotowa do użycia od razu po ułożeniu. Niestety, panele mają też wady: chodzeniu po nich towarzyszy charakterystyczny głuchy odgłos, laminowane są sztuczne, nie da się ich odnowić. Wyjaśniamy, na co zwrócić uwagę przy wyborze, żeby być zadowolonym z zakupu tego produktu.

Klasy ścieralności i używalności paneli podłogowych

Uwaga!Z artykułu dowiesz się:

  • Jakie są cechy wspólne i różnice między panelami laminowanymi a drewnianymi?
  • Jakie są zalety i wady paneli laminowanych i drewnianych?
  • Jak dobrać panele do domu?
  • Czym są klasy użyteczności paneli i jaki jest ich podział?
  • Czym są klasy ścieralności paneli i jak je rozróżniamy?
  • Czym charakteryzuje się podłoga pływająca?
  • Jakie są przykładowe ceny paneli laminowanych i drewnianych?
  • Jak czytać obrazki na etykietach paneli podłogowych?

W tym artykule omówimy dwa ro­dzaje materiałów posadzkowych opisywanych jako panele podło­gowe - panele laminowane i panele drew­niane. To wyroby o stosunkowo krótkiej hi­storii. Posadzki laminowane pojawiły się na rynku jakieś 40 lat temu, system łącze­nia paneli bez użycia kleju (na tzw. klik) ma nieco ponad 20 lat.

CECHY WSPÓLNE I RÓŻNICE PANELI LAMINOWANYCH I DREWNIANYCH

Wielka kariera paneli laminowanych wy­nika z dwóch podstawowych przyczyn. Po pierwsze, wykonana z nich posadzka do­brze imituje drewnianą, a jest od niej wy­raźnie tańsza. Po drugie, układa się ją szyb­ko i łatwo - nie ma potrzeby zatrudniania fachowców, większość inwestorów poradzi sobie z tym zadaniem. Co więcej, taka pod­łoga jest gotowa do użycia zaraz po ułoże­niu - niczego nie trzeba cyklinować, lakie­rować, czy wykańczać w jakikolwiek inny sposób. Co zwiększa różnicę w cenie mię­dzy nią i posadzką z litego drewna, bo nie ma wydatków na lakier i robociznę.

Panele drewniane to odpowiedź produ­centów podłóg z drewna na wyzwanie, ja­kim stały się dla nich wyroby laminowane. Mają te zalety laminowanych odpowied­ników, których nie ma klasyczny parkiet. Można je zatem układać na klik, bez uży­cia kleju i nie trzeba wykańczać. Są też tań­sze od podłogi z litego drewna, bo mają warstwową budowę (tak jak panele laminowane) - drogi materiał stanowi tylko wierzchnią warstwę, pozostałe są z tańsze­go drewna gorszego gatunku.

Warstwowa budowa panelu drewnianego - schemat
Warstwowa budowa panelu laminowanego - schemat
Warstwowa budowa panelu drewnianego (a) i laminowanego (b).

Panele obu rodzajów składają się z kilku warstw (3 + wykończenie). Panel lamino­wany, patrząc od góry, ma warstwę dekora­cyjną z tworzywa (laminatu) lub papie­ru, najczęściej imitującego drewno (choć równie dobrze może udawać np. kamień). Laminat pokrywa się żywicą melaminową, która zabezpiecza przed ścieraniem i dzia­łaniem wody. Rdzeń (warstwa środkowa) jest przeważnie wykonany z twardej, drew­nopochodnej płyty HDF, rzadziej MDF. To płyty pilśniowe produkowane z włókien drzewnych, klejonych w wysokiej tempe­raturze i pod ciśnieniem. Od wytrzymało­ści tej warstwy zależy odporność panelu na uderzenia i wgniecenia. Na dole znajduje się spód z laminatu (na ogół takiego, jak na wierzchu), albo z kilku warstw wzmocnio­nego papieru. Spodnia warstwa z laminatu zapewnia większą stabilność wyrobu.

Posadzka laminowana dobrze imituje naturalne drewno – tu duże deski
a) (fot. Tarkett)
Posadzka laminowana wyglądająca jak beton
b) (fot. Tarkett)
Posadzka laminowana dobrze imituje naturalne drewno - tu duże deski (a), może udawać również inne materiały, np. beton (b).

Wierzchnią warstwę paneli drewnia­nych, o grubości kilku milimetrów (2-4), wykonuje się z twardego, szlachetne­go drewna (najczęściej z drzew liściastych), kilkakrotnie fabrycznie lakieruje lub po­krywa olejem, ewentualnie woskiem. Rdzeń (o grubości ok. 8 mm) stanowią deszczułki z miękkiego drewna drzew iglastych (prze­ważnie sosny), ułożone prostopadle do gór­nej warstwy. Deszczułki może zastąpić twarda płyta drewnopochodna. Od spodu daje się drewno iglaste o układzie słojów ta­kim, jak w warstwie wierzchniej, albo moc­ną sklejkę. Dzięki prostopadłym warstwom panele reagują na zmiany wilgotności i tem­peratury kilkakrotnie słabiej niż lite drew­no. Jeśli górna warstwa jest grubsza, pod­łogę można odnawiać jak zwykły parkiet (choć tylko 2-3 razy).

Warstwowa posadzka z drewna
Warstwowa posadzka z drewna - wierzchnia warstwa z dębu, wykończona transparentnym olejem. (fot. Barlinek)

Wspólną cechą paneli obu rodzajów są względnie duże wymiary: szerokość od oko­ło 10 do trzydziestu kilku cm, długość od kilkudziesięciu cm do nawet 4 m. I możli­wość łączenia elementów bez kleju, co po­zwala na ułożenie tzw. podłogi pływającej.

ZALETY I WADY PANELI PODŁOGOWYCH

Panele wykazują sporą odporność na ście­ranie, wgniecenia, promieniowanie UV. Prosty jest nie tylko ich montaż, ale i pielęgnacja. Za największą wadę posadzek la­minowanych uznaje się charakterystycz­ny, głuchy odgłos towarzyszący chodzeniu po tej podłodze (słychać go także na niższej kondygnacji). Żeby wyeliminować ten pro­blem, układa się je na specjalnych matach wyciszających.

Na rynku są też panele z do­datkową warstwą tłumiącą odgłos kroków. Taka podłoga jest nawet o połowę cichsza, a uciążliwy dźwięk niższy i mniej męczą­cy. Niektórym przeszkadza fakt, że lami­nowana posadzka nie jest produktem naturalnym. W zasadzie nie da się jej odnowić - w przeciwieństwie do paneli drewnia­nych, laminowanych nie można cyklinować ani lakierować.

Generalnie panele (poza specjalnymi modelami) nie nadają się do łazienek. Wytwórcy drewnianych przeważnie określa­ją dopuszczalną wilgotność w pomieszcze­niu, w którym będą użytkowane, między 45 i 65%, laminowanych pomiędzy 40 i 70%.

JAK DOBRAĆ PANELE PODŁOGOWE?

Przede wszystkim dopasowując ich wytrzy­małość, czyli klasę użyteczności i odpor­ność na ścieranie, do rodzaju pomieszczenia. Model, którego ścieralność wystarczy w sypialni, nie sprawdzi się w korytarzu czy kuchni.

Klasy użyteczności (przeznaczenia) dzie­lą panele podłogowe na domowe i przezna­czone do obiektów użyteczności publicz­nej. Jest ich sześć (klasa 21, 22, 23, 31, 32, 33) i każdej przypisane jest inne natężenie ruchu. Pierwsza cyfra w oznaczeniu kla­sy informuje, czy panel jest przeznaczony do domu (2) czy budynku użyteczności pu­blicznej (3). Druga wskazuje natężenie ru­chu - 1 niskie, 3 najwyższe.

Panele klasy 21 należy układać w domu, w pomieszczeniach o małym ruchu, np. w sypialni, pokoju gościnnym. Klasa 22 jest do jadalni, pokoju dzieci, zaś 23 do kuchni, salonu i na korytarz.

Producenci paneli opisują swoje wyro­by nie tylko liczbowo, także piktogramami. Na domowe przeznaczenie wskazuje obrazek przedstawiający domek, na zastosowa­nie w przestrzeni publicznej rysunek blo­ku. Jedna, dwie lub trzy sylwetki człowieka na prawo od budynku oznaczają natężenie ruchu - od niskiego do wysokiego. Rysunek domu i stojącego obok niego ludzika obrazu­je zatem klasę użyteczności 21.

Aby ustalić klasę użyteczności, panele bada się w siedmiu kategoriach: odporności na ścieranie, uderzenia, zaplamienie, żar pa­pierosa, skutek ruchu nogi mebla i przesu­wania krzesła na kółkach oraz przyrost gru­bości po spęcznieniu.

Etykieta: Oznaczenie paneli przeznaczonych do pomieszczeń domowych o dużym natężeniu ruchu Etykieta: Oznaczenie paneli przeznaczonych do wnętrz użytkowych eksploatowanych średnio intensywnie
a) b)
Oznaczenie paneli przeznaczonych do pomieszczeń domowych o dużym natężeniu ruchu (a) i do wnętrz użytkowych eksploatowanych średnio intensywnie (b).

Drugim istotnym parametrem, opisują­cym przydatność paneli w poszczególnych wnętrzach, jest klasa ścieralności określana na podstawie testu Tabera. Polega on na obracaniu próbki podłogi wokół paska z papierem ściernym, do momentu starcia wierzchniej warstwy. Im więcej liczonych w tysiącach obrotów potrzeba, żeby do tego doszło, tym lepsza odporność na ścieranie, czyli trwałość produktu.

Wyróżniamy 5 klas ścieralności: od AC1 do AC5, pierw­sza oznacza bardzo słabą odporność na ście­ranie, druga (AC2) słabą, AC3 dobrą, AC4 wysoką, AC5 bardzo wysoką. Teoretycznie trzy pierwsze klasy (AC1-AC3) przeznaczo­ne są do domów, pozostałe dwie do obiektów użyteczności publicznej. Piszemy teoretycz­nie, bo AC1 stosuje się rzadko, a w najinten­sywniej eksploatowanych domowych po­mieszczeniach najlepiej sprawdzą się klasy AC3 i AC4.

W przypadku paneli drewnianych, znaczenie ma również twardość drew­na wierzchniej warstwy, mierzona w ska­li Brinella (BHN). Najtwardsze modele mają wierzch z drewna drzew egzotycznych (ja­toba, kempas, merbau - twardość wyraź­nie powyżej 4 BHN). W pomieszczeniach in­tensywnie użytkowanych sprawdzi się też dąb, orzech, jesion, grusza, grab (3-4 BHN). W sypialni z powodzeniem wystarczy olcha i brzoza (powyżej 2 BHN). Najmniej odpor­ne na uszkodzenia są wersje z wierzchnią warstwą z drzew iglastych: sosny, świerku, jodły (1,5-1,8 BHN).

Posadzka laminowana w klasie 23
Posadzka laminowana w klasie 23, odpowiednia do intensywnie użytkowanych pomieszczeń domowych. (fot. Komfort)

PŁYWAJĄCA PODŁOGA - CHARAKTERYSTYKA

Posadzka z paneli to najczęściej podłoga pływająca, co oznacza, że nie przykleja się ich do podłoża, a jedynie łączy na krawę­dziach. Takie rozwiązanie jest pewne i bez­pieczne - odpowiednio wyprofilowane pió­ro i wpust zatrzaskują się, tworząc szczelne połączenie. W niektórych rozwiązaniach pióro i wpust smaruje się klejem, w innych nie. Układanie podłogi bez kleju jest szyb­kie, łatwe i umożliwia jej demontaż w razie potrzeby. Prosta jest też wymiana uszkodzo­nego elementu.

Niezależnie od sposobu montażu, między panelami i ścianą zostawia się szczelinę dy­latacyjną (do 10 mm), która ogranicza efekty ruchów drewna. Szczeliny zakrywają listwy przypodłogowe.

Panele można układać również na starych posadzkach, bez względu na to, z jakiego materiału są wykonane. Niezbędny jest pod­kład z pianki poliuretanowej, tektury fali­stej, korka (który niweluje drobne nierówno­ści i tłumi hałas), ewentualnie wcześniejsze zastosowanie zaprawy wyrównującej.

Podłogi z paneli, klejone do podłoża tak jak parkiet, skuteczniej tłumią hałas i lepiej sprawdzają się tam, gdzie są użytkowane bardzo intensywnie. Są tańsze, dodatkowo klej je uszczelnia i zabezpiecza przed wni­kaniem wilgoci.

CENY PANELI LAMINOWANYCH I DREWNIANYCH

Najtańsze panele laminowane kosztu­ją 15 zł/m2, ceny większości wahają się mię­dzy 20 i 60 zł, choć da się znaleźć i takie po­wyżej 100 zł/m2. Na cenę wpływa jakość warstwy dekoracyjnej oraz system łączenia, bezklejowe są droższe od porównywalnych jakościowo paneli klejonych. Cena drew­nianych zależy głównie od gatunku drew­na, z którego zrobiono warstwę wierzch­nią, i wynosi od 80 do przeszło 200 zł/m2. Podobnie zapłacimy za m2 parkietu, ale jego ułożenie, wycyklinowanie i polakierowanie będzie kosztowało 50-70 zł/m2, czyli 3 razy tyle, co ułożenie paneli.

Panel drewniany – widoczny zamek umożliwiający bezklejowy montaż. (fot. J. Werner)
Układanie podłogi pływającej - właściwy podkład zwiększy jej żywotność. (fot. Haro)

Janusz Werner
fot. otwierająca: J. Werner

aktualizacja: 2018-03-30

Dodaj komentarz

Zdaniem naszych Czytelników

AC5 też można położyć w domu, nie tylko w miejscach użyteczności publicznej. Wcale nie jest powiedziane, że to za drogi interes na prywatny użytek. Można znaleźć panele tej klasy, które nie zrujnują budżetu.

Gość Bartosz

26 Lis 2015, 11:54

Cytat SLUCHAJCIE CZY WIECIE FGDZIE DOSTANE TAKI MODEL PANELI? C1007896 PROSZE O POMOC STOIMY Z REMONTEM NIE DOSTALILISMY W ZADNYM INNYM SKLEPIE :( Rozumiem, że zabrakło kilku paneli A co to za symbol??? C1007896 Wujek GOOGLE nic ...

Gość stach

27 Sie 2013, 15:35

SLUCHAJCIE CZY WIECIE FGDZIE DOSTANE TAKI MODEL PANELI? C1007896 PROSZE O POMOC STOIMY Z REMONTEM NIE DOSTALILISMY W ZADNYM INNYM SKLEPIE :(

Gość MALWINA

27 Sie 2013, 14:22

Pokaż wszystkie komentarze Chcesz wiedzieć więcej - zajrzyj na Forum.BudujemyDom.pl
Zadaj pytanie naszemu ekspertowi
 
Finishjodła francuska Dąb thermo w ofercie Finishparkiet
Finishjodła francuska Dąb thermo w ofercie Finishparkiet Finishjodła francuska Dąb thermo to tradycyjna doskonałość w nowoczesnym wydaniu.
System ułatwiający instalację listew przypodłogowych FIX@Press
System ułatwiający instalację listew przypodłogowych FIX@Press FIX@Press firmy Cezar to innowacyjny system ułatwiający instalację listew przypodłogowych wykonanych z drewna, MDF-u lub  polistyrenu montowanej ...
Złoty Medal MTP dla marki Kaczkan na Targach Budma 2018
Złoty Medal MTP dla marki Kaczkan na Targach Budma 2018 W dniach 30.01-02.02. br. w Poznaniu odbyła się 27. edycja Międzynarodowych Targów Budownictwa i Architektury Budma 2018. Wydarzenie dostarczyło ...

Czym należy się kierować przy wyborze płytek ceramicznych?

Odpowiedź eksperta: Względy estetyczne to kwestia upodobań, ale zawsze należy zadbać o to, by płytki spełniały wymagania techniczne.

topowe produkty

Deska barliniecka - w 100% naturalna podłoga

Deska barliniecka to w 100% naturalna podłoga zaprojektowana, by w pełni wykorzystać walory drewna. To produkt określany w Europie jako "engineered wood" bądź deska wielowarstwowa. Wywodzi się ze Skandynawii, gdyż mieszkańcy tego regionu przekonali się, że zwykłe lite podłogi drewniane, mimo że są piękne, to zaraz po położeniu - pod wpływem zmieniającej się wilgotności powietrza - pracują, co może powodować ich rozsychanie, wybrzuszanie i skrzypienie.
Najbardziej znane marki
Panele podłogowe i parkiet - ranking rozpoznawalności firm i produktów
Klub Budujących Dom


Wypełniaj ankiety i zbieraj punkty
na bezpłatną prenumeratę
i inne nagrody

  • Polecamy również
    Czas na Wnętrze Vademecum Domu Energooszczędnego ABC Budowania Dom Polski Wnętrza Twój Dom Twój Styl
Wydanie tabletowe
Budujemy Dom
Mamy dla Ciebie prezent!
Zapisz się do bezpłatnego newslettera BudujemyDom.pl i pobierz GRATIS elektroniczne wydanie miesięcznika "Budujemy Dom".
W każdy czwartek otrzymasz darmowy
poradnik budowlany, a w nim:
  • aktualności z rynku budownictwa jednorodzinnego,
  • porady budowlane,
  • najciekawsze tematy z forum.budujemydom.pl,
  • zapowiedź raportu miesiąca dostępnego w serwisie
    w pełnej wersji.

Czas na wnętrze