Budujemy Dom

Wentylacja grawitacyjna - wady i zalety

Artykuł na: 4-5 minut

Wentylacja grawitacyjna, zwana też naturalną, wykorzystuje przede wszystkim zjawisko zwane efektem kominowym, a więc powstawanie ciągu powietrza w kanale wentylacyjnym na skutek różnicy gęstości powietrza zewnętrznego i wewnętrznego (powietrze we wnętrzu domu, o wyższej temperaturze, ma mniejszą gęstość niż chłodniejsze na zewnątrz, dlatego płynie ku górze).

Wentylacja grawitacyjna do działania potrzebuje kominów z kanałami wentylacyjnymi, wyprowadzonymi ponad dach, oraz dopływu powietrza z zewnątrz. Dawniej na dopływ ten pozwalały po prostu nieszczelności w oknach i drzwiach, jednak teraz – ze względu na to, że współczesna stolarka jest niemal 100% szczelna – w domach z wentylacją grawitacyjną konieczne bywa niejednokrotnie montowanie nawiewników w ramach okiennych lub w ścianach.

Wentylacja zgodna z prawem

Wentylacja jest niezbędna, by usuwać z pomieszczeń niepotrzebne zapachy, wydychany przez nas dwutlenek węgla oraz nadmiar wilgoci. Na miejsce powietrza zanieczyszczonego napłynąć musi świeże. Niedopełnienie tego może fatalnie odbić się nie tylko na samopoczuciu, lecz także na zdrowiu domowników.

Zgodnie z prawem, system wentylacyjny musi zapewniać:

  • usuwanie zużytego powietrza z kuchni, łazienek, toalet i pomieszczeń nie wyposażonych w okna (garderoby, spiżarnie itd.);
  • nawiew świeżego powietrza do pozostałych pomieszczeń;
  • przepływ powietrza z pomieszczeń, do których ono dopływa, do tych, z których jest usuwane.

Należy przy tym zapewnić wymianę powietrza na poziomie co najmniej:

  • 70 m3/h w kuchni z kuchenką gazową;
  • 50 m3/h w kuchni z kuchenką elektryczną;
  • 50 m3/h w łazience;
  • 30 m3/h w wydzielonej toalecie;
  • 15 m3/h w pomieszczeniach bez okien.

W kuchniach i łazienkach zalecany jest montaż wentylatorów wyciągowych umożliwiających okresowe (czyli w razie potrzeby) zwiększenie intensywności wymiany powietrza do 120 m3/h.

Uwaga! Przepisy określają dopuszczalne minimum, a nie wartości optymalne! 

Zalety wentylacji grawitacyjnej

Wentylacja grawitacyjna jest do dziś rozwiązaniem bezwzględnie dominującym w budownictwie jednorodzinnym, ma bowiem kilka niezaprzeczalnych zalet:

  • jest bezgłośna;
  • działa samoczynnie, więc nie potrzebuje zasilania;
  • jej wykonanie jest tanie, jeśli tylko projekt domu pozwala za zgrupowanie kanałów wentylacyjnych w jednym lub dwu kominach.

Znaczenie bezgłośnej pracy nie wymaga komentarza. Warto natomiast zwrócić uwagę na fakt, że instalacja grawitacyjna obywa się bez zasilania prądem. Nie chodzi tu jedynie o oszczędności na kilku niewielkich wentylatorkach. Dużo ważniejsza jest ciągłość pracy – właśnie z tego powodu przepisy wymagają wykonania wentylacji grawitacyjnej np. w kotłowniach z kotłami o otwartej komorze spalania, jest też ona zalecana tam, gdzie może dojść do wycieku gazu (kuchnie, łazienki).

Jeżeli zaś chodzi o koszty, to warto wiedzieć, że opinia, iż budowanie kominów z kanałami wentylacyjnymi jest pracochłonne i kosztowne, w znacznej mierze rozmija się z prawdą. Kanały wentylacyjne muruje się dziś nie z cegły, lecz z gotowych elementów systemowych. Co więcej, są one na tyle lekkie, że nie wymagają oparcia na fundamencie.

Zasada działania wentylacji grawitacyjnej

Wady wentylacji grawitacyjnej

Niestety, wentylacja grawitacyjna ma też poważne wady. Zacznijmy od faktu, że siła ciągu w kanałach wentylacyjnych zależy od ich wysokości (liczonej od kratki w pomieszczeniu do wylotu nad dachem), która powinna wynosić co najmniej 3–4 m. W domach budowanych tradycyjnie nie stanowiło to zwykle problemu, jednak np. w przypadku popularnych obecnie poddaszy użytkowych kanały wentylacyjne przeważnie okazują się zbyt krótkie, co jest szczególnie dokuczliwe w często używanych (bo sąsiadujących z sypialniami) pomieszczeniach sanitarnych.

Jednak największy problem polega na tym, że intensywność wentylacji grawitacyjnej zależy też od różnicy temperatury pomiędzy wnętrzem domu i jego otoczeniem, a także od siły wiatru i ciśnienia powietrza. Kiedy wiosną i latem temperatura na zewnątrz zrównuje się z temperaturą wewnątrz budynku, a nawet ją przewyższa, wentylacja praktycznie całkiem się zatrzymuje. Z kolei zimą, kiedy różnica temperatury między pomieszczeniami a otoczeniem domu jest duża, wentylacja grawitacyjna jest powodem dużych strat ciepła, a ponadto skutkuje wyraźnym przesuszeniem powietrza, gdyż to, które napływa z zewnątrz, jest zwykle bardzo suche.

Chyba niewiele osób zdaje sobie sprawę z tego, że w typowym domu jednorodzinnym trzeba wymienić na świeże około 200 m³ powietrza w ciągu godziny. A to oznacza, że trzeba też ogrzać taką ilość zimnego powietrza do temperatury wymaganej w pomieszczeniach mieszkalnych. Straty z tego wynikające szacowano przed laty na 20 do 40% całkowitego zapotrzebowania energetycznego budynku. Jednak ocieplanie ścian i dachów, stosowanie coraz lepszych okien i inne tego rodzaju zabiegi ograniczyły ucieczkę ciepła przez przegrody zewnętrze, a w wyniku tego udział ciepła traconego przez kanały wentylacyjne wzrósł do 50–60%. Można się z tym pogodzić, ale można też z tym walczyć stosując wentylację mechaniczną.

Adam Jamiołkowski

aktualizacja: 2017-07-24

Dodaj komentarz

Zdaniem naszych Czytelników

" trzeba wymienić na świeże około 200 m

Gość Czytelnik

01 Cze 2015, 15:31

Chcesz wiedzieć więcej - zajrzyj na Forum.BudujemyDom.pl
Zadaj pytanie naszemu ekspertowi
 
 
Administrator danych osobowych: AVT-Korporacja sp. z o.o. z siedzibą: ul. Leszczynowa 11, 03-197 Warszawa. Cel przetwarzania danych: udzielenie odpowiedzi na zadane pytanie. Administrator danych osobowych: AVT-Korporacja sp. z o.o. z siedzibą: ul. Leszczynowa 11, 03-197 Warszawa. Cel przetwarzania danych: udzielenie odpowiedzi na zadane pytanie. Okres przetwarzania danych: Twoje dane przetwarzane będą do czasu istnienia podstawy do ich przetwarzania – czyli w tym konkretnym przypadku, do czasu udzielenia odpowiedzi. Masz prawo do: dostępu do Twoich danych, ich sprostowania, usunięcia, ograniczenia przetwarzania, wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych lub ich przenoszenia. Możesz: odwołać zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych, zażądać, by Twoje wszystkie dane zostały usunięte. Podstawy prawne: art. 5, 6, 12, 13 Ogólnego rozporządzenia o ochronie danych osobowych (RODO). Czytaj więcej
Produkty i firmy
Ekozefir-Smog - alternatywa dla tradycyjnych filtrów
Ekozefir-Smog - alternatywa dla tradycyjnych filtrów Każdy z nas chce oddychać czystym powietrzem, jednak od lat powietrze w Polsce (szczególnie w okresie zimowym) jest bardzo zanieczyszczone. ...
Otulina AF/Armaflex firmy Armacell - sprawdzony sposób na kondensację pary wodnej
Otulina AF/Armaflex firmy Armacell - sprawdzony sposób na kondensację pary wodnej Aby materiały izolacyjne zastosowane w instalacjach klimatyzacyjnych i chłodniczych były w stanie skutecznie zabezpieczyć rury, powinny wykazywać ...
Nowa hala produkcyjna Pro-Vent
Nowa hala produkcyjna Pro-Vent Firma Pro-Vent Systemy wentylacyjne z początkiem wiosny powiększyła swoją halę produkcyjną. Kolejne pomieszczenia produkcyjne pozwolą ...

Czy można żądać wymontowania w bloku wentylacji mechanicznej, która powoduje dyskomfort cieplny?

Czy mogę wystąpić do Spółdzielni o wyłączenie wentylacji mechanicznej? Czy też przy wejściu w życie zmiany rozporządzenia Spółdzielnia winna obligatoryjnie wymontować wentylację mechaniczną?

polecane produkty i technologie

Jak zamontować klimatyzator przypodłogowy?

Klimatyzacja jako alternatywa dla tradycyjnych rozwiązań ogrzewania domu. Wentylacja, osuszanie i oczyszczanie powietrza dzięki jednemu urządzeniu. Zobacz wszystkie odsłony nowoczesnej klimatyzacji domowej. Szczegółowy montaż klimatyzatora przypodłogowego.
Najbardziej znane marki
Rekuperatory - ranking rozpoznawalności firm i produktów

Budujemy Dom 7-8/2018

W tym wydaniu opisujemy zagadnienia związane z budową oszczędnego domu. Są to: przegrody zewnętrzne, wentylacja, ogrzewanie, kolektory słoneczne...

Tylko 9,95 zł

Klub Budujących Dom


Wypełniaj ankiety i zbieraj punkty
na bezpłatną prenumeratę
i inne nagrody

  • Polecamy również
    Czas na Wnętrze Dom Energooszczędny Vademecum ABC Budowania Dom Polski Wnętrza Twój Dom Twój Styl
Wydanie tabletowe
Budujemy Dom
Mamy dla Ciebie prezent!
Zapisz się do bezpłatnego newslettera BudujemyDom.pl i pobierz GRATIS elektroniczne wydanie miesięcznika "Budujemy Dom".
W każdy czwartek otrzymasz darmowy
poradnik budowlany, a w nim:
  • aktualności z rynku budownictwa jednorodzinnego,
  • porady budowlane,
  • najciekawsze tematy z forum.budujemydom.pl,
  • zapowiedź raportu miesiąca dostępnego w serwisie
    w pełnej wersji.

Czas na wnętrze