Budujemy Dom

Czy warto zdecydować się na GWC?

Artykuł na: 6-9 minut

Mechaniczna wentylacja nawiewno-wywiewna może współpracować z gruntowym wymiennikiem ciepła (GWC), w którym ogrzewa się lub ochładza powietrze zasysane przez wentylator nawiewny.

Czy warto zdecydować się na GWC?

Rodzaje gruntowych wymienników ciepła

GWC składa się z:

  • rur zakopanych w ziemi (wymiennik rurowy)
  • złoża z grubego, płukanego żwiru (wymiennik żwirowy).

Wymienniki rurowe muszą mieć dostatecznie dużą powierzchnię przejmowania ciepła przy jednoczesnym zapewnieniu możliwie małych oporów przepływu powietrza. W praktyce stosuje się rury z PVC o średnicy 150–200 mm, a ich łączna długość przy wentylacji domu jednorodzinnego może przekraczać nawet 50 m. Większą efektywność pracy uzyskuje się w gruntach wilgotnych o małym oporze cieplnym, co pozwala na szybsze przejmowanie ciepła z dalszych warstw ziemi. Na zakończeniu rur umieszcza się studzienkę, która zbiera wykroploną wodę.

Gruntowy wymiennik ciepła: rurowy - schemat
Gruntowy wymiennik ciepła: rurowy - schemat

Wymienniki żwirowe można wykonać na gruntach o niskim poziomie wód gruntowych. Jako złoże wymiennika wykorzystuje się płukany żwir, umieszczony w wykopie zabezpieczonym geowłókniną i przykrytym warstwą termoizolacyjną. Objętość złoża dla domu jednorodzinnego to 10–12 m3, a doprowadzenie i odprowadzenie powietrza zapewniają rury umieszczone bezpośrednio w żwirze lub połączone z kanałami zbiorczymi.

Gruntowy wymiennik ciepła: żwirowy - schemat
Gruntowy wymiennik ciepła: żwirowy - schemat

Powietrze nawiewane do domu przepływa przez GWC, w wyniku czego zimą się ogrzewa, a latem ochładza, bo temperatura gruntu na głębokości 1–1,5 m nawet zimą przekracza 0°C. Dzięki temu latem takie powietrze można wykorzystać do chłodzenia pomieszczeń, zimą zaś powietrze z GWC nie wymaga aż tak intensywnego podgrzewania jak powietrze czerpane bezpośrednio z otoczenia domu. Jeśli wentylacja ma być rozbudowana o GWC, powinno się pamiętać o wykonaniu drugiej, zwykłej czerpni powietrza, która będzie używana w czasie, gdy nie ma potrzeby zmiany temperatury nawiewanego powietrza.

Wymienniki rurowe można układać na zewnątrz domu, a także pod budynkiem w obrysie fundamentów
Wymienniki rurowe można układać na zewnątrz domu, a także pod budynkiem w obrysie fundamentów. Najlepiej sprawdzają się w przypadku gruntów wilgotnych, wysoki poziom wód gruntowych nie jest dla nich zagrożeniem. (fot. Global-Tech)

Wentylację z odzyskiem ciepła warto połączyć z GWC z kilku powodów:

  • brak szronienia wymiennika do odzysku ciepła w rekuperatorze – w okresie zimowym;
  • brak nagrzewnicy wstępnej i kosztów eksploatacyjnych związanych z jej pracą – zimą;
  • brak potrzeby dogrzewania powietrza nawiewanego – zimą;
  • darmowe chłodzenie budynku powietrzem wentylacyjnym – latem;
  • działanie antybakteryjne GWC – redukcja stężenia bakterii i grzybów w powietrzu nawiewanym.

GWC można montować pod budynkiem, terenem zieleni, parkingiem itp., dostosowując jego lokalizację do miejscowych warunków i potrzeb inwestora. Ważne jest, aby gruntowy wymiennik ciepła był wydajny, nie generował wysokich strat ciśnienia (dla typowego budynku jednorodzinnego 50–70 Pa), był dopuszczony do stosowania w budownictwie (np. Rekomendacja Instytutu Techniki Budowlanej), a działanie antybakteryjne było potwierdzone przez niezależne instytucje. Dobierając centralę wentylacyjną trzeba uwzględnić dodatkowe opory spowodowane przez GWC.

GWC żwirowy latem - schemat działania
GWC żwirowy latem - schemat działania
GWC żwirowy zimą - schemat działania
GWC żwirowy zimą - schemat działania

Czy GWC może skutecznie chłodzić dom latem?

Niektóre firmy oferujące GWC sugerują, że rozwiązują one problem chłodzenia domu w okresie upałów. Jednak skuteczności takich układów w tym zakresie nie należy przeceniać i traktować ten sposób chłodzenia pomieszczeń jako system wspomagający klimatyzację. Wydajność nawiewu chłodnego powietrza z takiej instalacji nie będzie bowiem duża i praktycznie odczuwalne oziębienie osiągniemy jedynie w czasie niezbyt wysokiej temperatury zewnętrznej.

 

Wynika to ze względnie małego strumienia powietrza wytwarzanego przez centralę wentylacyjną, jak i unikania nawiewu zbyt chłodnego powietrza (poniżej 15–16°C), które może grozić przeziębieniem. Przy wydajności przeciętnej centrali wentylacyjnej wynoszącej do 300 m3/h oraz różnicy temperatury (6–8°C) powietrza nawiewanego (zewnętrznego) i znajdującego się w pomieszczeniu, uzyskiwana moc chłodzenia dla całego budynku nie przekracza 1 kW. Jest to wartość wystarczająca do obniżenia temperatury pomieszczenia o powierzchni 10–15 m2.

 

W praktyce jednak efekt jest lepszy bo bez GWC strumień nagrzanego powietrza zewnętrznego dodatkowo podnosiłby temperaturę we wnętrzach. Z GWC latem będziemy więc zadowoleni, gdy w domu mamy możliwość skutecznego zacienienia okien (najlepiej jeśli wyposażony go w rolety zewnętrzne) i w ten sposób ograniczenia głównych niepożądanych podczas upałów zysków ciepła. Wtedy to, że nawiewane powietrze jest nieco chłodniejsze (np. 16°C) wystarczy do utrzymania komfortowych warunków.

 

Nawiew zimnego powietrza – przez odpowiednią regulację instalacji wentylacyjnej – można w całości skierować do wybranego pomieszczenia, w którym najczęściej przebywamy, i na schłodzeniu którego szczególnie nam zależy, np. salonu z dużymi oknami tarasowymi skierowanymi na południe (ale wyposażonymi w rolety, żaluzje lub choćby markizę).

 

GWC poprawia również komfort w budynku, bowiem stabilizuje wilgotność powietrza. Z drugiej strony – zwiększa opory przepływu powietrza w instalacji wentylacyjnej, konieczne jest więc zastosowanie wentylatorów o większej mocy (co podnosi zużycie energii elektrycznej).

 

Przy wszystkich tych zastrzeżeniach, GWC jest także rozsądnym uzupełnieniem systemu klimatyzacji, bo poprawia jego efektywność (zmniejszając zapotrzebowanie na moc klimatyzatorów o 10–15%) przy raczej umiarkowanym udziale w całkowitych kosztach inwestycji.

 

Jeśli budujemy dom energooszczędny z wentylację mechaniczną z odzyskiem ciepła współpracującą z GWC, nie warto pomijać możliwości wykorzystania jej latem do choć częściowego obniżenia temperatury powietrza nawiewanego do domu.

Płytowy wymiennik gruntowy
Płytowy wymiennik gruntowy pozwala na bezpośredni kontakt powietrza z gruntem, co umożliwia m.in. samoczynną regulację jego wilgotności latem – odprowadzanie kondensatu i nawilżanie zimą. (fot. Warebud)

Joanna Dąbrowska
fot. otwierająca: Pro-Vent

aktualizacja: 2018-03-02

Dodaj komentarz

Zadaj pytanie naszemu ekspertowi
 
 
Administrator danych osobowych: AVT-Korporacja sp. z o.o. z siedzibą: ul. Leszczynowa 11, 03-197 Warszawa. Cel przetwarzania danych: udzielenie odpowiedzi na zadane pytanie. Administrator danych osobowych: AVT-Korporacja sp. z o.o. z siedzibą: ul. Leszczynowa 11, 03-197 Warszawa. Cel przetwarzania danych: udzielenie odpowiedzi na zadane pytanie. Okres przetwarzania danych: Twoje dane przetwarzane będą do czasu istnienia podstawy do ich przetwarzania – czyli w tym konkretnym przypadku, do czasu udzielenia odpowiedzi. Masz prawo do: dostępu do Twoich danych, ich sprostowania, usunięcia, ograniczenia przetwarzania, wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych lub ich przenoszenia. Możesz: odwołać zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych, zażądać, by Twoje wszystkie dane zostały usunięte. Podstawy prawne: art. 5, 6, 12, 13 Ogólnego rozporządzenia o ochronie danych osobowych (RODO). Czytaj więcej
Produkty i firmy
Cykl szkoleń autoryzacyjnych dla instalatorów
Cykl szkoleń autoryzacyjnych dla instalatorów Firma Ventia od początku roku prowadzi w całej Polsce bezpłatne szkolenia autoryzacyjne dotyczące central wentylacyjnych Komfovent DOMEKT. ...
HRU-WALL-RC - decentralny rekuperator z pilotem
HRU-WALL-RC - decentralny rekuperator z pilotem HRU-WALL-RC to rekuperator decentralny jednorurowy wyposażony w regeneracyjny wymiennik ceramiczny. Przeznaczony jest do montażu w jednym pomieszczeniu. ...
Kompletny system wentylacyjny Lindab Willa Wentylacja
Kompletny system wentylacyjny Lindab Willa Wentylacja Firma Lindab opracowała kompleksowy i energooszczędny system wentylacji mechanicznej dla budynków mieszkalnych.

Czy można żądać wymontowania w bloku wentylacji mechanicznej, która powoduje dyskomfort cieplny?

Czy mogę wystąpić do Spółdzielni o wyłączenie wentylacji mechanicznej? Czy też przy wejściu w życie zmiany rozporządzenia Spółdzielnia winna obligatoryjnie wymontować wentylację mechaniczną?

polecane produkty i technologie

Jak zamontować klimatyzator przypodłogowy?

Klimatyzacja jako alternatywa dla tradycyjnych rozwiązań ogrzewania domu. Wentylacja, osuszanie i oczyszczanie powietrza dzięki jednemu urządzeniu. Zobacz wszystkie odsłony nowoczesnej klimatyzacji domowej. Szczegółowy montaż klimatyzatora przypodłogowego.
Najbardziej znane marki
Rekuperatory - ranking rozpoznawalności firm i produktów

Budujemy Dom 11-12/2018

Tradycyjnie nasze ostatnie wydanie w roku poświęcone jest remontom i modernizacjom. Informacje zawarte w artykułach przydadzą się przede wszystkim...

Tylko 9,95 zł

Klub Budujących Dom


Wypełniaj ankiety i zbieraj punkty
na bezpłatną prenumeratę
i inne nagrody

  • Polecamy również
    Czas na Wnętrze Dom Energooszczędny Vademecum ABC Budowania Dom Polski Wnętrza Twój Dom Twój Styl
Wydanie tabletowe
Przeczytaj najnowsze wydanie magazynu Budujemy Dom
Magazyn BudujemyDom
Zamów cotygodniowy poradnik
Cotygodniowy poradnik
W każdy czwartek otrzymasz darmowy poradnik budowlany, a w nim:
- aktualności z rynku budownictwa jednorodzinnego,
- porady budowlane,
- najciekawsze tematy z forum.budujemydom.pl
i odbierz prezent
Odbierz prezent
Zapisz się do bezpłatnego poradnika BudujemyDom.pl i pobierz GRATIS elektroniczne wydanie miesięcznika "Czas na Wnętrze".