Uroki ogrodu jesienią i zimą

Wystarczy się rozejrzeć

Zbliżająca się zima nie musi oznaczać, że nasz ogród przestanie być wkrótce ozdobą, a czas jego atrakcyjności w tym sezonie zbliża się ku końcowi. Wręcz przeciwnie, jesienno – zimowa pora roku niesie nam szereg wspaniałych widoków, jakie możemy podziwiać w parkach i ogrodach.

Piękno bezlistnej, jesienno – zimowej pory tkwi w kształtach nagich gałęzi, równoległych i uporządkowanych układach pni drzew w parku, w lesie, czy dynamice ukośnie ustawionych względem siebie konarów. Z pewnością jest to urok prostoty. Dopiero teraz wyraźnie uwidaczniają się charakterystyczne pokroje drzew, proste i strzeliste, bądź romantycznie zwisające. Interesująca jest także barwa i faktura kory niektórych gatunków drzew. Należy pamiętać również o całym szeregu roślin zimozielonych, które zastosowane do nasadzeń, przez cały rok cieszą oczy zielenią. Kolorowym akcentem późnojesiennych szarości są utrzymujące się nawet zimą owoce niektórych krzewów.

Śnieg pokrywający powierzchnię ogrodu pozwala spojrzeć z dystansem na ogólny układ rozmieszczenia roślinności, dzięki czemu można wyklarować najbardziej odpowiedni dla nas plan zagospodarowania działki. Warto sobie uświadomić, że piękno ogrodu to nie tylko gęstwina zieleni. Walory wizualne podczas jesienno – zimowej pory tkwią w uporządkowaniu i przejrzystości widoków. Wielu artystów inspirowało się prostotą odnajdywaną w naturze i krajobrazie tworząc wielkie dzieła.

Walory roślin w porze jesienno – zimowej

Po okresie bujnego wzrostu roślin nadchodzi pora jesieni. Ozdobą drzew, krzewów i roślin zielnych stają się barwne liście, które wkrótce opadaną, z wyjątkiem roślin zimozielonych. Ogród nieco pustoszeje. Dekoracją stają się wtedy inne elementy roślinne, w szczególności: kora pni, owoce czy ciekawie powyginane gałązki niektórych gatunków o pokroju drzewiastym i krzewiastym.

Pospolite w Polsce drzewa występują także w odmianach o ozdobnych, pogiętych pędach. Dzięki temu mogą stanowić szczególnie dekoracyjny element ogrodu w stanie bezlistnym.  Doskonałym przykładem może być tutaj leszczyna pospolita ‘Contorta’, która ma silnie poskręcane gałęzie. Małe drzewo wierzba babylonica ‘Tortuosa’ ma malowniczo powyginane żółtawe pędy, szczególnie dobrze prezentujące się, gdy roślina straci liście. Charakterystycznie powyginane są również gałązki robinii akacjowej w odmianie ‘Tortuosa’.

Interesującej barwie i fakturze kory całoroczną atrakcyjność zawdzięcza parkowe drzewo platan klonolistny. Kora jego ma barwę szarobrunatną i łuszczy się wielkimi, nieregularnymi płatami, pozostawiając na pniu jasne plamy.

Trzmielina oskrzydlona to krzew ogrodowy, którego oryginalne gałęzie zaopatrzone są w cztery korkowe skrzydełka biegnące wzdłuż pędu. Nie sposób pominąć wierzby sachalińskiej w odmianie ‘Sekka’. Czerwonawe gałązki tej rośliny są spłaszczone, niesymetrycznie rozgałęzione i w dodatku poskręcane, zimą stanowiąc niezwykłą dekorację ogrodu. Intensywnie czerwone pędy, efektownie wyglądające po opadnięciu liści, ma dereń biały ‘Elegantissima’.

Ważnym akcentem kolorystycznym roślin w okresie jesiennym i zimowym są długo utrzymujące się owoce. Cechują się nimi popularne krzewy, takie jak dzikie róże, irgi (irga szwedzka ‘Coral Beauty’) oraz berberysy. Owoce tych ostatnich mają najczęściej piękną czerwoną barwę.

Szczególne znaczenie w założeniach ogrodowych odgrywają rośliny zimozielone. Pierwsze w tej kwestii przychodzą na myśl iglaki, jednak należy także wymienić szereg roślin liściastych, na przykład bluszcz pospolity, bukszpan wieczniezielony, golteria pełzająca czy irgi. To dzięki nim aleje parkowe i rabaty zielenią się przez cały rok.

Spraw, by ogród był atrakcyjny przez cały rok

Rośliny w ogrodzie ukazują nam całą gamę barw i rozmaitość kształtów, nawet zimą i jesienią. Co prawda, pora intensywnego wzrostu to najbardziej widowiskowy moment, lecz od właściciela ich zależy w jakim stopniu będzie on atrakcyjny także w późniejszym czasie. Szereg zabiegów zabezpieczających wykonywanych przed okresem zimowym poprawi stan roślin i przygotuje je do surowych warunków pogodowych. Okazy pielęgnowane w okresie wegetacyjnym są z reguły zdrowsze i odporniejsze.

Jedną z istotnych czynności, którą należy wykonać w ogrodzie jest zabezpieczenie roślin, głównie zimozielonych krzewów i bylin, przed mrozem. W tym celu stosuje się okrywanie włókniną lub gałązkami świerku. Doskonałą izolację stanowi również warstwa śniegu. Przycięte tuż nad ziemią byliny przykrywa się liśćmi, korą lub trocinami. W przypadku pozostawienia części pędów z nasionami, w naszym ogrodzie dodatkowo zagoszczą ptaki.

Zalegająca na roślinach gruba warstwa śniegu może mieć także negatywne skutki. Niektóre rośliny są podatne na rozłamywanie obciążonych w ten sposób gałęzi. Dotyczy to głównie wysokich krzewów iglastych o stożkowatym pokroju.

Ważnym zabiegiem na przełomie stycznia i lutego jest bielenie pni. Można wtedy także przycinać zniekształcone gałęzie drzew owocowych, o ile zima nie jest surowa.

Jesienno – zimowy czas nie obdarza nas wielką liczbą słonecznych dni, jednak jest to specyficzny okres, który daje przyrodzie wytchnienie. Dzięki temu w przyszłym sezonie będzie ona mogła odrodzić się na nowo oczarowując jaskrawością barw i świeżością zieleni.

Odpowiednie spojrzenie na otaczający krajobraz pozwoli dostrzec jego urok. Pora jesiennych chłodów stanowi alternatywę dla lata, lecz nie można powiedzieć, że ten czas jest gorszy lub lepszy, piękniejszy lub brzydszy. Od nas również zależy wygląd i kondycja ogrodu. Z wdzięczności za bogactwo barw kwiatów i soczystą zieleń, zaoferujmy mu odpowiednią opiekę przez cały rok.

Pochmurna niekiedy aura pogodowa nie powinna zniechęcać do spacerów. Wybierzmy się do parku obejrzeć korę drzew i barwne owoce na krzewach. Niech ciekawość świata przyrody weźmie górę nad przekonaniem, że nie warto wychodzić z domu gdy za oknem zimna jesień.

Sposoby zabezpieczania roślin zimą

Małgorzata Cuch