Budujemy Dom
Stan surowy / Dachy i rynny / Artykuły

19 typowych błędów popełnianych podczas montażu rynien

Skuteczne odprowadzenie wody z połaci za pomocą rynien i rur spustowych to dopełnienie dobrze wykonanego pokrycia dachu. W uzasadnionych przypadkach i na skomplikowanych dachach system odprowadzania wody powinien być wspomagany instalacją przeciwoblodzeniową. Brak skutecznego systemu rynnowego oraz zaleganie lodu i śniegu na dachu może bowiem powodować uszkodzenia budynku.

19 typowych błędów popełnianych podczas montażu rynien

1) NIEWŁAŚCIWE DOBRANIE PRZEKROJU RYNIEN I RUR SPUSTOWYCH

Efektywne odprowadzenie wody z połaci dachu powinien gwarantować system rynien i rur spustowych. Aby tak było, elementy te muszą zostać poprawnie zaprojektowane. Przekroje rynien i rur dobiera się w zależności od wielkości dachu oraz nachylenia poszczególnych połaci. Błędem jest zaplanowanie elementów o zbyt małych przekrojach, które podczas intensywnej ulewy nie nadążą z odbiorem wody spływającej z dachu.

2) NIEDOSTATECZNA LICZBA LEJÓW I RUR SPUSTOWYCH

Projekt orynnowania obejmuje również obliczenie wymaganej liczby spływów – lejów i rur spustowych, które mają wpływ na funkcjonowanie całego systemu odwodnienia dachu. Nawet jeśli przekroje rynien są właściwie dobrane, a rur spustowych jest za mało, to może to oznaczać spiętrzanie się wody podczas intensywnych opadów deszczu i przelewanie się jej z rynien.

Zbyt mała liczba rur spustowych to duże ryzyko nieskutecznego odprowadzenia wody z dachu
Zbyt mała liczba rur spustowych to duże ryzyko nieskutecznego odprowadzenia wody z dachu. (fot. T. Rybarczyk)

3) NIEUWZGLĘDNIENIE RUCHÓW TERMICZNYCH RYNIEN

Każdy system rynnowy (nieważne z jakiego materiału został wykonany) poddawany jest ciągłym obciążeniom atmosferycznym, działaniu wysokiej i niskiej temperatury, naporowi śniegu i lodu podczas zimy. Aby był bezawaryjny przez długie lata, jego montaż musi uwzględniać ruchy termiczne elementów rynnowych, zarówno z PVC, jak i stali, które pod wpływem zmian temperatury rozciągają się i kurczą.

Rynny powinny być jedynym elementem systemu, który jest ruchomy – montowany na zatrzask bez skręcania, klejenia czy lutowania. Dlatego nawet w systemach, gdzie przewidziano taki sposób łączenia elementów, pozostawia się elementy umożliwiające kompensację ruchów termicznych. Ułatwia to instalację i daje gwarancję prawidłowego osadzenia rynien.

4) ŹLE WYKONANE OBRÓBKI BLACHARSKIE

Obróbki blacharskie wykonuje się we wszystkich miejscach, w których łączą się różne materiały oraz na zakończeniu dachu. Przy okapie montuje się pas podrynnowy i nadrynnowy. Ich zadaniem jest zapewnienie szczelności okapu i rynien. Pas podrynnowy chroni krawędź okapu, natomiast nadrynnowy – odprowadza wodę ściekającą z dachu. Należy więc zadbać o właściwy i staranny ich montaż.

Przy mocowaniu tych elementów trzeba także wziąć pod uwagę możliwość odkształcania się materiałów z których są wykonane. Pasy podrynnowy i nadrynnowy przytwierdzone do okapu na sztywno z dużych fragmentów pod wpływem działania wysokiej temperatury mogą się deformować na skutek odkształcalności materiałów.

Przeczytaj także 11 błędów popełnianych podczas układania pokrycia dachowego i montażu rynien

5) NIEZACHOWANIE SPADKÓW LUB ZBYT MAŁE SPADKI RYNIEN

Ważnym elementem montażu orynnowania jest odpowiednie ukształtowanie spadków. Zbyt małe spowodują, że napływ wody będzie szybszy niż jej odprowadzanie. Błędem jest również obrócenie rynien względem ich osi – przez niższe obrzeża może się przelewać woda. Ukształtowanie spadków oraz zamontowanie rynien powinno wykluczać spiętrzanie się wody i przelewanie się jej z rynien, co najczęściej się zdarza w narożach budynku, gdzie rynny zakręcają, spływ wody jest więc utrudniony.

Rynna obrócona wokół swojej osi to dość częsty błąd
Rynna obrócona wokół swojej osi to dość częsty błąd. (fot. T. Rybarczyk)

6) NIEWŁAŚCIWE ZAMOCOWANIE RYNIEN I RUR SPUSTOWYCH

Rynny należy tak osadzić, aby miały wystarczającą sztywność, by zsuwający się śnieg z dachu ich nie uszkodził. Liczba haków rynnowych powinna być zgodna z instrukcją montażu producenta danego systemu. Najczęściej maksymalny rozstaw nie może przekraczać 60 cm. Należy również zadbać o właściwy zakład długich fragmentów rynien, przy uwzględnieniu kompensacji oraz odkształcalności pod wpływem działania niskiej i wysokiej temperatury. Nie wolno również zapomnieć o zamontowaniu pasów – nadrynnowego i podrynnowego.

Brak pasa nadrynnowego i podrynnowego przy dużych opadach może powodować wylewanie się wody poza rynnę
Brak pasa nadrynnowego i podrynnowego przy dużych opadach może powodować wylewanie się wody poza rynnę. (fot. T. Rybarczyk)
Prawidłowo zamontowany pas nadrynnowy i podrynnowy.
Prawidłowo zamontowany pas nadrynnowy i podrynnowy. (fot. Galeco)

Odpowiedniego zamocowania wymagają też rury spustowe. Zawsze mocuje się je przynajmniej w 3 miejscach – w pobliżu leja spustowego, przy wylocie oraz pomiędzy nimi, nie rzadziej niż co 2 m. Łączniki powinny być przytwierdzone do warstwy nośnej muru i dostosowane do rodzaju podłoża (elementy murowe typu bloczki, albo pustaki). Dość częstym błędem jest przykręcanie przelotek do mocowania rur spustowych do warstwy styropianu, co nie zapewnia solidnego połączenia. Jeśli jest potrzebny, w rynnach i rurach spustowych instaluje się system przeciwoblodzeniowy.

Niewłaściwe zamocowanie rury spustowej
Niewłaściwe zamocowanie rury spustowej. (fot. T. Rybarczyk)
Źle zamontowana rynna skutkować będzie zaciekaniem wody opadowej na ściany budynku
Źle zamontowana rynna skutkować będzie zaciekaniem wody opadowej na ściany budynku. (fot. T. Rybarczyk)

7) ZBYT RZADKI ROZSTAW HAKÓW

Haki doczołowe lub nakrokwiowe powinny być rozmieszczone maksymalnie co 60 cm. Większe odległości między nimi mogą spowodować to, że rynny pod naporem ciężaru wody deszczowej, lodu czy śniegu odkształcą się lub nawet oberwą.

Haki do mocowania rynien powinny być rozmieszczone maksymalnie co 60 cm
Haki do mocowania rynien powinny być rozmieszczone maksymalnie co 60 cm. (fot. Rheinzink)

8) ZAWIESZENIE RYNIEN NA ZŁEJ WYSOKOŚCI

Częstym błędem jest zamontowanie rynien zbyt wysoko albo zbyt nisko względem połaci dachu. W pierwszym przypadku woda deszczowa może nie trafiać do rynny, ochlapując elewację i powodując zacieki. W drugim zaś rynny mogą się oberwać na skutek nadmiernego obciążenia wodą oraz zalegającym śniegiem. Poprawnie założony system rynnowy powinien wystawać poza zakończenie pokrycia co najmniej połową swojej szerokości.

Poprawnie zamontowany system rynnowy powinien wystawać poza połać dachu
Poprawnie zamontowany system rynnowy powinien wystawać poza połać dachu. (fot. Galeco)

9) BRAK RYNIEN NA BALKONACH I TARASACH

Rynny montuje się nie tylko na okapach dachów, ale również na balkonach i tarasach, szczególnie jeśli mają one dużą powierzchnię. System rynnowy w tych miejscach zabezpieczy elewację przed wodą, która mogłaby płynąć strumieniami po ścianach budynku, prowadząc do zawilgocenia elewacji – materiału termoizolacyjnego oraz murów – i uszkodzenia budynku. Konsekwencją zawilgocenia jest niewystarczająca izolacyjność termiczna przegrody oraz rozwijające się na jej powierzchni pleśnie i inne grzyby.

Na dużych balkonach i tarasach należy zamontować system odwodnienia
Na dużych balkonach i tarasach należy zamontować system odwodnienia. (fot. T. Rybarczyk)

10) BRAK SIATEK ZABEZPIECZAJĄCYCH PRZED ZANIECZYSZCZENIEM

System rynien i rur spustowych jest sprawny, o ile jest drożny. Nawet dobrze wykonana instalacja odprowadzenia wody z dachu będzie zawodzić, jeśli nie zamontuje się elementów zabezpieczających ją przed zanieczyszczeniem (np. siatek) albo nie wykona się jej w sposób, który umożliwi obsługę i czyszczenie w trakcie użytkowania budynku.

Jeżeli dom stoi w pobliżu wysokich drzew, to ułożenie siatek jest niezbędne. Opadające z drzew liście, igły i szyszki najczęściej zbierają się w koszach dachowych oraz przy lejach rur spustowych. Miejsca te powinny więc być szczególnie zabezpieczone.

Na terenach zadrzewionych rynny należy wyposażyć w siatki zabezpieczające je przed liśćmi, igłami i szyszkami
Na terenach zadrzewionych rynny należy wyposażyć w siatki zabezpieczające je przed liśćmi, igłami i szyszkami. (fot. Rheinzink)

11) NIEWŁAŚCIWE ODPROWADZENIE WODY Z RUR SPUSTOWYCH

Ostatnim elementem systemu odwodnienia dachu są osadniki spustowe lub kolana kierujące wodę na teren działki.

Jeżeli woda jest odprowadzana do osadników, to trzeba je zabezpieczyć przed zanieczyszczeniami sitami. Ich brak może powodować zatykanie się dalszych fragmentów instalacji. Woda deszczowa trafia następnie do skrzyń rozsączających albo do kanalizacji deszczowej.

Jeżeli natomiast rury zakończone są kolanami, to należy zapewnić odpływ wody w kierunku od budynku. Konieczny więc jest spadek terenu wokół domu oraz chłonny grunt, który przyjmie wodę, w przeciwnym razie wokół budynku będzie się ona gromadzić – powstaną kałuże.

Deszczówkę z rur spustowych można odprowadzać na chłonny grunt kierując ją rurami pod posadzką tarasu
Deszczówkę z rur spustowych można odprowadzać na chłonny grunt kierując ją rurami pod posadzką tarasu. (fot. L. Jampolska)
Woda z rury spustowej powinna być skutecznie odprowadzona od budynku, by nie powodowała zawilgocenia ścian i fundamentów
Woda z rury spustowej powinna być skutecznie odprowadzona od budynku, by nie powodowała zawilgocenia ścian i fundamentów. (fot. T. Rybarczyk)
Sita zapewniają drożność odpływów
Sita zapewniają drożność odpływów. (fot. Ruukki)
Osadniki montowane na końcach rur spustowych powinny być wyposażone w sita
Osadniki montowane na końcach rur spustowych powinny być wyposażone w sita. (fot. Bryza)

12) NIESTARANNY MONTAŻ

Dla wprawnego dekarza montaż rynien nie powinien stanowić problemu, jednak każdy system rynnowy jest inny, dlatego ważne jest by postępować zgodnie z instrukcją producenta. Jest to szczególnie istotne przy łączeniu rynien z łukami, odpływami i łącznikami, które są najbardziej newralgicznymi miejscami instalacji oraz przy mocowaniu niestandardowych elementów systemu.

13) ZANIEDBANIE CZYSZCZENIA RYNIEN I RUR SPUSTOWYCH

Rynny należy systematycznie czyścić z zebranych w nich liści, fragmentów gałęzi oraz szyszek, które je zapychają, a zimą tworzą zatory lodowe, rozsadzające rynny i połączenia kolejnych odcinków. Zaniedbane rynny często też porasta mech, który może zablokować przepływ wody. Trzeba go usunąć wraz z pozostałymi zanieczyszczeniami.

Dlatego pierwszym krokiem powinno być mechaniczne usunięcie wszystkich zanieczyszczeń – najlepiej miękką szczotką, która nie będzie rysować powłoki rynien (nie wolno używać szczotki drucianej). Następnie wężem ogrodowym lub myjką wysokociśnieniową rynny i rury spustowe obficie spłukuje się wodą. W ten sposób sprawdzimy także szczelność systemu i czy nie tworzą się tzw. oczka wodne, świadczące o wygięciu rynien.

Załamania połaci dachu i kosze to miejsca, w których najczęściej zbierają się zanieczyszczenia
Załamania połaci dachu i kosze to miejsca, w których najczęściej zbierają się zanieczyszczenia. (fot. T. Rybarczyk)

14) BRAK SYSTEMATYCZNYCH PRZEGLĄDÓW ORYNNOWANIA

Co najmniej dwa razy w roku – wiosną i jesienią – trzeba skontrolować stan systemu rynnowego. Oględziny powinny polegać na sprawdzeniu powierzchni rynien i rur spustowych, połączeń i mocowań uszczelek oraz haków. Wszystkie uszkodzone elementy muszą zostać naprawione lub wymienione na nowe.

Kontroli wymagają również mocowania rur spustowych – obejmy okalające rury muszą być dobrze zaciśnięte i stabilnie zakotwione w ścianach. W ramach przeglądu należy też upewnić się, że wszystkie rynny zakończone są denkiem, zabezpieczającym przed przelewaniem się wody. Powinny być tak osadzone, aby nie zerwały się pod naporem wody.

15) ZANIEDBANIE DROBNYCH NAPRAW

W trakcie przeglądu może okazać się, że niektóre rynny wymagają drobnych napraw. Niewielkie nieszczelności na połączeniach można wyeliminować uszczelniaczem odpornym na promieniowanie UV, wodę oraz działanie niekorzystnych czynników atmosferycznych. Rynny warto oczyścić też z niewielkich ognisk rdzy i miejsca te pokryć preparatem antykorozyjnym. W przypadku większych uszkodzeń – rynnę trzeba wymienić.

16) BRAK INSTALACJI ZAPOBIEGAJĄCEJ OBLODZENIU

Na dachu o niewielkim kącie nachylenia, w miejscach załamania połaci i w rejonach narażonych na intensywne opady śniegu (tereny górskie) może się on gromadzić i zalegać na dachu tworząc tzw. worki śnieżne. Długo topniejący śnieg powoduje powstawanie lodu i duże obciążenie połaci dachowej. Lód i śnieg zbiera się również w rynnach, czego efektem jest ich zatykanie.

Aby zapobiec takim zjawiskom, na okapach oraz w rynnach i rurach spustowych trzeba ułożyć system przeciwoblodzeniowy. Składa się on z przewodów grzewczych, regulatora temperatury, zestawu przyłączeniowego i elementów do mocowania kabli do rynien i do rur spustowych.

W miejscach, których mogą powstać worki śnieżne należy zainstalować instalację grzewczą połaci, która roztopi gromadzący się śnieg
W miejscach, których mogą powstać worki śnieżne należy zainstalować instalację grzewczą połaci, która roztopi gromadzący się śnieg. (fot. Elektra)

17) NIESTARANNY MONTAŻ PRZEWODÓW GRZEJNYCH

Najczęściej jeden odcinek przewodu grzejnego montuje się na dnie rynny, a drugi na krawędzi bardziej oddalonej od dachu. W rejonach o intensywnych opadach śniegu zaleca się ułożenie dwóch przewodów. Aby zapobiec zsuwaniu się dużych partii śniegu do rynny (co może spowodować jej uszkodzenie), na krawędzi dachu można poprowadzić kabel grzejny w postaci spirali.

Do wyboru są dwa rodzaje przewodów:

  • stałej mocy – grzeją z taką samą mocą niezależnie od warunków panujących na zewnątrz;
  • samoregulujące – dostosowują ilość wydzielanego ciepła do temperatury otoczenia, niestety są znacznie droższe od tych pierwszych.

Montowanie kabli w rynnach półokrągłych wymaga zastosowania uchwytów lub linki z uchwytami.

Ważne jest, by instalacja zasilająca była zabezpieczona wyłącznikiem różnicowoprądowym, a po zakończeniu pracy wykonany został pomiar rezystancji izolacji przewodów i próbne uruchomienie obwodów.

Przewody grzewcze sprzedawane są w szpulach
Przewody grzewcze sprzedawane są w szpulach. Przez zakupem warto dokładnie wyliczyć potrzebną ich ilość. (fot. Luxbud)

18) BRAK OGRZEWANIA W RURACH SPUSTOWYCH

Jeśli ułożymy kable jedynie w rynnach, woda z roztopionego śniegu będzie zamarzać w nieogrzewanych rurach, które zostaną zakorkowane i mogą nawet pęknąć. W rurach spustowych przewód grzejny mocuje się do metalowego łańcucha albo linki korzystając ze specjalnych uchwytów. Zarówno w rurze spustowej, jak i rynnie przytwierdza się je co ok. 30 cm.

Montaż przewodów grzewczych w rurze spustowej
Montaż przewodów grzewczych w rurze spustowej. Zamocowanie uchwytów w oczkach łańcucha
Zamocowanie uchwytów w oczkach łańcucha... (fot. Devi)
Montaż przewodów grzewczych w rurze spustowej. Mocowanie przewodów
...i mocowanie do nich przewodów (fot. Devi)
Przewód grzewczy widoczny w oknie rewizyjnym rury spustowej
Przewód grzewczy widoczny w oknie rewizyjnym rury spustowej (fot. Devi)

19) NIEWŁAŚCIWE ULOKOWANIE CZUJNIKA WILGOCI I TEMPERATURY

Najwygodniej sterować instalacją przeciwoblodzeniową automatycznie za pomocą czujnika wilgotności i temperatury. Aby sprawnie uruchamiał ogrzewanie, powinien być umieszczony na dnie rynny usytuowanej na północnej lub zachodniej stronie budynku, w pobliżu otworu spustowego.

Tomasz Rybarczyk

aktualizacja: 2017-09-14

Dodaj komentarz

Zadaj pytanie naszemu ekspertowi
 
Nowoczesne blachy Ruukki na rąbek stojący
Nowoczesne blachy Ruukki na rąbek stojący Ruukki Polska jest producentem kompletnego systemu dachowego opartego na blachach łączonych na rąbek stojący Ruukki Classic.
Klasyka na dachu - dachówka ceramiczna Rubin
Klasyka na dachu - dachówka ceramiczna Rubin Braas w swojej ofercie prezentuje szeroki wybór pokryć ceramicznych. Wykonane z gliny zachwycają klasycznym charakterem i naturalnym pięknem. ...
Blachy Pruszyński Promotorem Polski 2017
Blachy Pruszyński Promotorem Polski 2017 Firma Blachy Pruszyński została doceniona przez Fundację Polskiego Godła Promocyjnego "Teraz Polska". Wyróżnienie "Promotor Polski" zostało ...
Najbardziej znane marki
Dachówki ceramiczne - ranking rozpoznawalności firm i produktów
Folie dachowe - ranking rozpoznawalności firm i produktów
Klub Budujących Dom


Wypełniaj ankiety i zbieraj punkty
na bezpłatną prenumeratę
i inne nagrody

  • Polecamy również
    Czas na Wnętrze Vademecum Domu Energooszczędnego ABC Budowania Dom Polski Wnętrza Twój Dom Twój Styl
Wydanie tabletowe
Budujemy Dom
Mamy dla Ciebie prezent!
Zapisz się do bezpłatnego newslettera BudujemyDom.pl i pobierz GRATIS elektroniczne wydanie miesięcznika "Budujemy Dom".
W każdy czwartek otrzymasz darmowy
poradnik budowlany, a w nim:
  • aktualności z rynku budownictwa jednorodzinnego,
  • porady budowlane,
  • najciekawsze tematy z forum.budujemydom.pl,
  • zapowiedź raportu miesiąca dostępnego w serwisie
    w pełnej wersji.

Czas na wnętrze