Budujemy Dom
Stan surowy / Dachy i rynny / Artykuły


Kryteria wyboru pokrycia dachowego

Od rodzaju zastosowanego pokrycia dachowego zależy nie tylko wygląd domu, ale także trwałość oraz szczelność zadaszenia. Wybór jest duży i dlatego decyzja powinna być podjęta wspólnie przez architekta i inwestora.

Jakie pokrycie?

Rodzaj pokrycia na dachu domu zależy od nachylenia połaci dachowej
(fot. Marma)

Rodzaj pokrycia na dachu domu zależy od: nachylenia połaci dachowej – nie wszystkie pokrycia mogą być układane na dachach płaskich, kształtu dachu – sztywnych pokryć o dużej powierzchni arkuszy nie układa się na łukach i zaokrągleniach.

Warto też brać pod uwagę nośność więźby dachowej, choć w praktyce najczęściej projektowana jest z dużym zapasem wytrzymałości i z reguły można układać na niej cięższe pokrycia niż ujęte w projekcie, ale powinien to sprawdzić fachowiec. Ciężar pokrycia (4–80 kg/m²) to tylko jeden ze składników całkowitego obciążenia konstrukcji dachu i nie musi być czynnikiem decydującym. Jeśli uwzględni się wszystkie składniki obciążenia konstrukcji dachu, w tym dominujące – ciężar śniegu (90 kg/m²) i siłę wiatru (100 kg/m²) – to okazuje się, że niezależnie od rodzaju pokrycia więźba musi wytrzymać obciążenia dochodzące do 260–300 kg/m².

Zatem konstruktor projektuje więźbę dla obciążeń wielokrotnie większych niż ciężar pokrycia, a musi też uwzględnić rozrzut jakości drewna. Uwzględnia się również to, by grubość krokwi pozwalała ułożyć warstwę ocieplającą wełny o grubości co najmniej 15 cm. Nie ma więc pola do oszczędności na więźbie dachowej. Niewiele też się zyska, decydując się na lekkie pokrycie. Większe znaczenie dla kosztów dachu mają różnice w cenie pokrycia i kosztach podkładu.

Im bardziej skomplikowany dach, tym więcej zostanie odpadów
Im bardziej skomplikowany dach, tym więcej zostanie odpadów – dotyczy to zwłaszcza blachodachówek. Należy wziąć to pod uwagę, porównując koszty pokrycia. (fot. Blachy Pruszyński)

W praktyce różnice do 20% w wymiarach i ciężarze elementów konstrukcyjnych więźby nie mają większego znaczenia dla rzeczywistej nośności konstrukcji. Istotniejsza jest jakość użytego drewna i sposób wykonania połączeń.

Niekiedy lokalne przepisy narzucają określony rodzaj pokrycia (ujęty w warunkach zabudowy lub w planie zagospodarowania przestrzennego), a więc nie możemy go zmienić.

Dachy często stanowią bardzo znaczącą pozycję w kosztach budowy – niekiedy porównywalną z kosztami konstrukcji domu – zatem warto porównać ceny różnych pokryć, bo nawet niewielkie różnice mogą istotnie wpłynąć na ich obniżenie lub wzrost.

Trzeba jednak pamiętać, że na koszt pokrycia składają się nie tylko wydatki na zakup samego materiału pokryciowego, ale również niezbędnych elementów uzupełniających, akcesoriów, a także wymaganego podkładu. Przy porównywaniu kosztów pokrycia musimy również uwzględnić ilość ewentualnych odpadów materiału pokryciowego. Dotyczy to zwłaszcza blachodachówek. Układane na skomplikowanych dachach generują dużą ilość odpadów (cięcia pod skosem), których nie da się wykorzystać w innych miejscach.

Wybór pokrycia powinien również uwzględniać warunki klimatyczne i otoczenie. W rejonach, gdzie w atmosferze występują związki sprzyjające korozji metali (tereny nadmorskie, przemysłowe z dużymi zanieczyszczeniami powietrza), należy liczyć się ze zmniejszeniem trwałości pokryć z blachodachówki czy z blach ocynkowanych.

Natomiast w miejscach zacienionych, w pobliżu drzew na zwykłych dachówkach ceramicznych w krótkim czasie pojawią się mchy i porosty. Również gonty bitumiczne, choć w mniejszym stopniu, narażone są na taką możliwość. Dlatego w takich miejscach lepiej ułożyć dachówki cementowe zamiast ceramicznych, chyba że zdecydujemy się na droższe pokrycia z dachówek ceramicznych glazurowanych.

Nasilenie w ostatnich latach występowania bardzo silnych wiatrów powinno skłonić nas do uwzględnienia tego przy wyborze pokrycia. Podatność dachu na uszkodzenia przez wichurę zależy nie tylko od rodzaju pokrycia, ale również od kąta pochylenia połaci, osłonięcia innymi obiektami i staranności wykonania. Niemniej pokrycia płaskie z gontów bitumicznych czy pap są bardziej odporne na zerwanie niż dachówki czy blachodachówki.

Pokrycia z gontów bitumicznych są bardziej odporne na zerwanie przez wiatr niż dachówki i blachodachówki
Jeśli dom stoi w miejscu zacienionym w pobliżu drzew, lepiej wybrać dachówki cementowe – na ceramicznych, w krótkim czasie pojawią się mchy i porosty
Pokrycia z gontów bitumicznych są bardziej odporne na zerwanie przez wiatr niż dachówki i blachodachówki (fot. IKO)
Jeśli dom stoi w miejscu zacienionym w pobliżu drzew, lepiej wybrać dachówki cementowe – na ceramicznych, w krótkim czasie pojawią się mchy i porosty (fot. Martens)

Co pod pokryciem?

W zależności od rodzaju pokrycia więźbę dachową trzeba odeskować lub ołacić.

Deskowanie – oznacza wykonanie sztywnego, pełnego poszycia z desek najlepiej łączonych na pióro i wpust, z wodoodpornej sklejki, ewentualnie płyt OSB. Tego rodzaju podkład niezbędny jest pod pokrycia z papy oraz gontów bitumicznych, a także pod pokrycia z blach płaskich.

Łaty – czyli tańsze poszycie ażurowe. Podkład z folii dachowej (tzw. wiatroizolacji lub folii wstępnego krycia), później kontrłaty, czyli listwy drewniane przybite do wierzchu krokwi oraz łaty – listwy służące do mocowania elementów pokrycia, przybite prostopadle do krokwi. To rozwiązanie stosuje się przy pokryciach strzechą, gontem, dachówkami, blachodachówkami, blachą trapezową oraz płytami bitumicznymi dachu nad poddaszem użytkowym. 

Konstrukcja dachu z pełnym deskowaniem pod pokrycie dachowe
Konstrukcja dachu z pełnym deskowaniem pod pokrycie dachowe

 

Jaki rodzaj folii wstępnego krycia?

Kontrłaty tworzą wentylowaną przestrzeń między pokryciem a folią dachowąDostępne są folie dachowe o różnej paroprzepuszczalności i cenie. Ważne zatem, aby były właściwie stosowane. Tańsze, o paroprzepuszczalności do 1000 g/m²/24 h są przeznaczone do budynków z nieużytkowym poddaszem, w których izolacja termiczna układana jest na stropie nad ostatnią kondygnacją.

Wtedy pomiędzy ociepleniem a krokwiami jest duża przestrzeń umożliwiająca swobodny ruch wentylowanego powietrza. Natomiast droższa, najlepiej o paroprzepuszczalności 3000–4000 g/m²/24 h wymagana jest przy układaniu termoizolacji w grubości połaci dachowej (między krokwiami). Dzięki tak wysokiej paroprzepuszczalności folii nie jest konieczna szczelina wentylacyjna między folią i warstwą termoizolacji.

Czy potrzebne są kontrłaty?
Pod wiele pokryć dachowych może dostać się woda. Na przykład na skutek działania wiatru, skroplenia się na spodniej powierzchni blach czy dachówek albo w wyniku przesączenia z topniejącego śniegu. Kontrłaty umożliwiają powstanie wentylowanej szczeliny pomiędzy pokryciem, a folią dachową. Dzięki temu ewentualna woda może spłynąć po folii, ocieplenie nie zostanie narażone na zawilgocenie, a połać dachu szybko zostanie osuszona.

W dachach o kącie nachylenia 30–40° stosuje się kontrłaty grubości co najmniej 25 mm i szerokości około 50 mm. Jednak przy mniejszych kątach nachylenia lub długich połaciach ich grubość może przekroczyć nawet 50 mm.
Jakie łaty?
Łaty to elementy konstrukcyjne, które dobiera projektant. Przekrój listew oraz ich rozstaw zależy zarówno od rodzaju i ciężaru pokrycia, jak i od obciążeń zewnętrznych (śniegu, wiatru, ludzi), rozstawu krokwi czy kąta nachylenia dachu. Dla pokryć z dachówek zakładkowych zwykle wystarczające są łaty o przekroju 40 × 60 mm. Ale np. dla pokryć blaszanych mogą mieć przekrój 25 × 50 mm. A to przecież oznacza znaczną oszczędność materiału.

Paweł Bielecki 

aktualizacja: 2011-07-01

Dodaj komentarz

Zdaniem naszych Czytelników

Warto zastanowić się nad pełnym deskowaniem z papą na dach pod pokrycie z dachówek. Zwłaszcza to dotyczy dachów z mniejszym kątem np. 35st

Gość: pp

26 Wrz 2009, 07:10

Chcesz wiedzieć więcej - zajrzyj na Forum.BudujemyDom.pl
Zadaj pytanie naszemu ekspertowi
 

Adaptacja strychu - jaki dach najkorzystniejszy?

Liczba połaci dachu oraz kąt ich nachylenia mogą przesądzić o tym czy adaptacja strychu na pomieszczenia mieszkalne będzie opłacalna.
topowe produkty

Nowa Linia Dachówek Prestige Ultimetal

Prestige Ultimetal to nowa linia dachówek z pokryciem metalowym, o innowacyjnym metalowym wykończeniu i w nowych kolorach, które wydobędą piękno dachu i elewacji.
Najbardziej znane marki
Bitumiczne: gonty, papy i płyty - ranking rozpoznawalności firm i produktów
Dachówki cementowe (betonowe) - ranking rozpoznawalności firm i produktów
System ROCKTECT - aktywna paroizolacja od ROCKWOOL
System ROCKTECT - aktywna paroizolacja od ROCKWOOL Aby zapewnić sprzyjający mikroklimat panujący na poddaszu, którego ważnym elementem jest poziom wilgotności powietrza, należy zastosować ...
Dachówki ceramiczne MONZAplus marki Röben dostępne w kolorze grafitowym
Dachówki ceramiczne MONZAplus marki Röben dostępne w kolorze grafitowym Cieszące się dużą popularnością dachówki ceramiczne MONZAplus zostały poszerzone o kolejny wariant kolorystyczny. Odznaczające się ...
Gala 20-lecia firmy Galeco
Gala 20-lecia firmy Galeco 25 listopada 2016 r. w Starej Zajezdni by the Silva w Krakowie, odbyła się uroczysta gala wieńcząca okrągły, jubileuszowy rok dla firmy ...
Zamknij okno x
Newsletter
Zapisz się do naszego bezpłatnego newslettera i otrzymuj najświeższe
informacje prosto na Twoją skrzynkę e-mailową.
Budujemy Dom - wersja elektroniczna gratis!
Zapisz się na bezpłatny newsletter BudujemyDom.pl, a otrzymasz najnowszy numer miesięcznika Budujemy Dom w wersji elektronicznej.     
Dlaczego warto się zapisać?
W każdy czwartek otrzymasz darmowy poradnik budowlany na swój email, a w nim:
- aktualności z rynku budownictwa jednorodzinnego;
- porady budowlane;
- najciekawsze tematy z forum.budujemydom.pl; - zapowiedź raportu miesiąca dostępnego w serwisie w pełnej wersji.
Zapisz się do newslettera
Klub Budujących Dom


Wypełniaj ankiety i zbieraj punkty
na bezpłatną prenumeratę
i inne nagrody

  • Polecamy również
    Czas na Wnętrze Vademecum Domu Energooszczędnego ABC Budowania Dom Polski Wnętrza Twój Dom Twój Styl
Wydanie tabletowe
Newsletter BudujemyDom.pl
Zapisz się do naszego bezpłatnego newslettera i otrzymuj najświeższe informacje prosto na Twoją skrzynkę e-mailową.
Miesięcznik Budujemy Dom - wersja elektroniczna gratis!

Zapisz się na bezpłatny newsletter BudujemyDom.pl, a otrzymasz najnowszy numer miesięcznika Budujemy Dom w wersji elektronicznej.

Dlaczego warto się zapisać?
W każdy czwartek otrzymasz darmowy poradnik budowlany na swój email, a w nim: aktualności z rynku budownictwa jednorodzinnego, porady budowlane, najciekawsze tematy z forum.budujemydom.pl, zapowiedź raportu miesiąca dostępnego w serwisie w pełnej wersji.
x