Budujemy Dom

Rodzaje przydomowych oczyszczalni ścieków

Artykuł na: 6-9 minut
Rodzaje przydomowych oczyszczalni ścieków

W Polsce najczęściej wykonuje się najprostsze oczyszczalnie drenażowe. Rzadziej powstają droższe oczyszczalnie biologiczne i roślinne. Co charakteryzuje poszczególne rodzaje przydomowych oczyszczalni ścieków?

Oczyszczalnie z drenażem rozsączającym

Tego typu oczyszczalnię charakteryzuje prosta konstrukcja, mała awaryjność, niskie koszty instalacji i eksploatacji, łatwa obsługa, jednak do jej zamontowania wymaga się przepuszczalnego gruntu oraz odpowiednio głębokiego ułożenia rur drenarskich w podłożu (co najmniej 1,5 m powyżej zwierciadła wód gruntowych, ale jednocześnie w warstwie gruntu, gdzie rozwijają się mikroorganizmy potrzebne do prawidłowego działania oczyszczalni, a więc na głębokości 0,6–1,2 m).

 

Działanie oczyszczalni nie jest skomplikowane. Po wstępnym oczyszczeniu w osadniku gnilnym, ścieki trafiają – poprzez studzienkę rozdzielczą – do systemu rur drenarskich, potem, poprzez perforację w ich ściankach, do gruntu. Wykonując poletko filtracyjne z rurami drenującymi (z PVC, o średnicy ok. 110 mm) i obsypanymi warstwą płukanego żwiru (frakcje 16–32 mm), istotne jest, aby każda z rur była podłączona do osobnego wyjścia studzienki rozdzielczej i nie była dłuższa niż 20 m, zaś odległość między rurami wynosiła 1,5–2,0 m.

 

Na jednego mieszkańca należy przeznaczyć około 15 m rury, zatem wielkość poletka filtracyjnego zwiększa się proporcjonalnie wraz z liczbą domowników. Ponadto jest zależna od warunków glebowych i obostrzona zakazami – sadzenia w pobliżu roślin z głębokim systemem korzeniowym oraz poruszania się po poletku samochodami. Dla zapewnienia układowi drenów i organizmom tlenowym odpowiedniego napowietrzenia, przygotowuje się opcjonalnie – albo kilka osobnych kominków napowietrzających, albo jeden wspólny.

 

Na małych działkach, nie mieszczących dużego poletka filtracyjnego, oczyszczalnię można zaopatrzyć w tunel drenujący, zajmujący mniej miejsca na działce, lub w pakiety filtrujące, układane szeregowo. Pakiety zbudowane są z rury perforowanej, geowłókniny (pełniącej rolę filtra), ramy i arkusza polietylenowego. System pakietowy uważa się za bardziej wytrzymały od tradycyjnego drenażu. Pakiety dla 4 osób zajmują powierzchnię do 8 m2.

Oczyszczalnie z filtrem (złożem) piaskowym lub żwirowym

W tego rodzaju oczyszczalni drenażowej ścieki, po wstępnym oczyszczeniu, trafiają przez studzienkę rozprowadzającą do drenów i do filtra (piaskowego lub żwirowego). Po przejściu przez złoże, dreny zbierające kierują je do studni zbiorczej, a potem do odbiornika, z którego można je odzyskać i używać do umycia samochodu, podlewania ogrodu.

 

Tego rodzaju system stosuje się, gdy rodzimy grunt jest słabo przepuszczalny bądź poziom wód gruntowych wysoki. W pierwszym przypadku, usuwa się grunt na głębokość 1,5 m i zastępuje piaskiem i/lub żwirem, tworzącymi naturalny filtr. W drugim – buduje się przepompownię ścieków i kopiec filtracyjny, oddzielony od rodzimego podłoża folią.

 

W kopcu układa się filtr piaskowy lub żwirowy (i dreny), który wymaga uszczelnienia folią oraz wykonania zabezpieczenia chroniącego przed czynnikami atmosferycznymi. Budowa przepompowni, kopca filtracyjnego i filtra piaskowego, niestety, podnosi koszty budowy i eksploatacji, co stanowi wadę tego rozwiązania.

Oczyszczalnie biologiczne

Zalicza się do nich oczyszczalnie z osadem czynnym oraz ze złożem biologicznym. Ich zastosowania nie ogranicza ani rodzaj gruntu, ani poziom wód gruntowych. Wymagają mało miejsca (średnio 8 m2), więc nadają się na małe działki. Niestety, są dość drogie w budowie i późniejszej obsłudze.

 

Zbiornik oczyszczalni z osadem czynnym składa się przeważnie z trzech komór. Pierwsza pełni rolę osadnika wstępnego (dochodzi w niej do mechanicznego oddzielenia zanieczyszczeń), druga jest komorą napowietrzania, trzecia osadnikiem wtórnym. Ścieki, wstępnie oczyszczone w pierwszym osadniku, cyklicznymi porcjami podawane są do komory napowietrzenia, a następnie dalej.

 

Pływające mikroorganizmy (nazywane osadem czynnym lub kłaczkami), które tlenowo rozkładają ścieki na osad i ciecz nadosadową, wydajnie pracują – pod warunkiem, że są dobrze dotlenione i wymieszane ze ściekami. A to zapewnia urządzenie napowietrzające. Kłaczki niedotlenione opadają na dno i są przepompowywane do osadnika wtórnego w postaci osadu nadmiernego.

 

W oczyszczalni celowo inicjuje się proces recyrkulacji (przepływania osadu z dna osadnika wtórnego na początek systemu oczyszczania, czyli do osadnika wstępnego), dzięki czemu część wracającego osadu, powstającego w wyniku procesu sedymentacji, również zostaje rozłożona (resztę okresowo usuwa się z oczyszczalni). Natomiast ciecz nadosadową, po odprowadzeniu do odbiornika lub studni chłonnej, można wykorzystać gospodarczo.

 

Działanie takiej oczyszczalni jest następujące: ścieki, po wstępnym oczyszczeniu w osadniku gnilnym, przepływają do zbiornika ze złożem biologicznym, utworzonym przez np. kamienie, kształtki PVC, siatkę z polietylenu. Na powierzchni złoża rozwija się błona biologiczna z bakterii, które odżywiając się związkami zawartymi w ściekach, jednocześnie je oczyszczają. Po wielokrotnym przepłynięciu przez złoże i błonę biologiczną, ścieki zostają oczyszczone w 95% i mogą być odprowadzone do gruntu, wód powierzchniowych i urządzeń wodnych.

 

Wadą oczyszczalni jest konieczność czyszczenia złoża. Aby tego uniknąć – do tradycyjnego złoża biologicznego coraz częściej dodaje się złoże zanurzone (tarczowe lub zraszane). Cechuje je stabilność i odporność na zmiany jakościowe, ilościowe i temperaturowe dopływających ścieków.

 

Aby ścieki odpowiednio przepływały i stale kontaktowały się z błoną biologiczną, w oczyszczalni stosuje się tarcze i dyski, które obracają się ze stałą prędkością, zapewniając równomierny dopływ ścieków. Natomiast powietrze, dostarczane przez pompy napowietrzające, wymusza jednoczesne obracanie złoża biologicznego. To sprawia, że złoże nie zarasta i nie wymaga okresowego czyszczenia, a to z kolei przyczynia się do łatwiejszej obsługi. System nie wymaga też stosowania dodatkowych biopreparatów przez sedes.

Oczyszczalnie roślinne

Ścieki oczyszczane są w złożach glebowo-korzeniowych przez bakterie żyjące w korzeniach roślin. Złoże, oddzielone folią od macierzystego gruntu, składa się z warstw piasku, żwiru i urodzajnego gruntu (sadzi się na nim trzcinę, wierzbę). Oczyszczone ścieki, tzw. ociek, odprowadzane są do stawu, rowu melioracyjnego lub studni chłonnej.

 

Takie oczyszczalnie uzyskują wysoką sprawność. Umożliwiają wykorzystanie oczyszczonych ścieków. Wymagają jednak dużej powierzchni i są drogie w budowie. W zimie, podczas dłuższej przerwy w dostawie ścieków spowodowanej wyjazdem, złoże może zamarznąć.

Lilianna Jampolska
fot. Lilianna Jampolska

aktualizacja: 2017-05-16

Dodaj komentarz

Zadaj pytanie naszemu ekspertowi
 
 
Administrator danych osobowych: AVT-Korporacja sp. z o.o. z siedzibą: ul. Leszczynowa 11, 03-197 Warszawa. Cel przetwarzania danych: udzielenie odpowiedzi na zadane pytanie. Administrator danych osobowych: AVT-Korporacja sp. z o.o. z siedzibą: ul. Leszczynowa 11, 03-197 Warszawa. Cel przetwarzania danych: udzielenie odpowiedzi na zadane pytanie. Okres przetwarzania danych: Twoje dane przetwarzane będą do czasu istnienia podstawy do ich przetwarzania – czyli w tym konkretnym przypadku, do czasu udzielenia odpowiedzi. Masz prawo do: dostępu do Twoich danych, ich sprostowania, usunięcia, ograniczenia przetwarzania, wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych lub ich przenoszenia. Możesz: odwołać zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych, zażądać, by Twoje wszystkie dane zostały usunięte. Podstawy prawne: art. 5, 6, 12, 13 Ogólnego rozporządzenia o ochronie danych osobowych (RODO). Czytaj więcej
Świąteczna promocja na dzbanki Aquaphor tylko w Biedronce!
Świąteczna promocja na dzbanki Aquaphor tylko w Biedronce! Od 17 grudnia trwa świąteczna promocja nowego dzbanka ONYX + 2 wkładów filtrujących Maxfor wzbogacających wodę w magnez. Promocyjne ceny ...
Zadbaj o higienę filtracji wody z produktami marki Ecoperla
Zadbaj o higienę filtracji wody z produktami marki Ecoperla Już od września w dobrych sklepach stacjonarnych i internetowych będzie można dostać nowe produkty marki Ecoperla.
System drenarski z PVC-U od Pipelife
System drenarski z PVC-U od Pipelife System drenarski z PVC-U to najbardziej uniwersalne i sprawdzone na rynku rozwiązanie, przeznaczone do odwadniania wszelkich terenów, począwszy ...

Na co zwrócić uwagę wybierając stację uzdatniania wody?

Mieszkam w domu jednorodzinnym, korzystam z wody miejskiej. Woda, która leci z kranu jest bardzo twarda, wszystko jest zakamienione, psują się sprzęty agd, zaparzona herbata ma kożuch, woda często ma metaliczny posmak. Zastanawiam się nad kupnem stacji uzdatniania wody. Czy przed wyborem takiej stacji i zakupem powinnam zrobić badanie wody? Na jakie metale i związki? W domu zużywamy średnio 15-20 m3 miesięcznie. Czy wielkość zużycia wody ma wpływ na wybór stacji uzdatniania wody? Na co jeszcze zwrócić uwagę przy wyborze? 

polecane produkty i technologie

Pomporozdrabniacze SFA

Francuska firma SFA, wynalazca pomporozdrabniaczy oraz światowy lider w tej kategorii urządzeń, już od ponad 55 lat dostarcza kompleksowe rozwiązania dla aplikacji domowych i komercyjnych. Bogata oferta produktów pozwala na optymalny dobór urządzeń. Nasze hasło to: "Łazienka, kuchnia, pralnia i WC - wszędzie tam gdzie chcesz".
Najbardziej znane marki
Oczyszczalnie ścieków - ranking rozpoznawalności firm i produktów

Budujemy Dom 11-12/2018

Tradycyjnie nasze ostatnie wydanie w roku poświęcone jest remontom i modernizacjom. Informacje zawarte w artykułach przydadzą się przede wszystkim...

Tylko 9,95 zł

Klub Budujących Dom


Wypełniaj ankiety i zbieraj punkty
na bezpłatną prenumeratę
i inne nagrody

  • Polecamy również
    Czas na Wnętrze Dom Energooszczędny Vademecum ABC Budowania Dom Polski Wnętrza Twój Dom Twój Styl
Wydanie tabletowe
Przeczytaj najnowsze wydanie magazynu Budujemy Dom
Magazyn BudujemyDom
Zamów cotygodniowy poradnik
Cotygodniowy poradnik
W każdy czwartek otrzymasz darmowy poradnik budowlany, a w nim:
- aktualności z rynku budownictwa jednorodzinnego,
- porady budowlane,
- najciekawsze tematy z forum.budujemydom.pl
i odbierz prezent
Odbierz prezent
Zapisz się do bezpłatnego poradnika BudujemyDom.pl i pobierz GRATIS elektroniczne wydanie miesięcznika "Czas na Wnętrze".